W numerze 1/2017 kwartalnika „Glosa” zachęcamy do zapoznania się z glosą Andrzeja Potasza do wyroku Trybunału Sprawiedliwości z 12.10.2016 r. w sprawie C-166/15, Aleksandrs Ranks i Jurijs Vasiļevičs przeciwko Finanšu un ekonomisko noziegumu izmeklēšanas prokoratūra i Microsoft Corp.

Wyrok dotyczy odsprzedaży „używanych” kopii objętych licencją programów komputerowych na nośnikach materialnych, które nie są oryginalne. Komentowany wyrok potwierdza dotychczasowy kierunek orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości zapoczątkowany wyrokiem w sprawie UsedSoft przeciwko Oracle, zgodnie z którym przy zachowaniu określonych warunków możliwa jest dalsza odsprzedaż programu komputerowego. W omawianym wyroku Trybunał Sprawiedliwości przyjął, że odsprzedaż programu komputerowego zakupionego na nośniku materialnym, jeżeli nośnik oryginalny uległ zniszczeniu, a uprawniony do sprzedaży wykonał legalnie kopię zapasową nośnika, nie jest możliwa bez wyraźnej zgody producenta oprogramowania. Powyższa teza poddana została krytyce m.in. w kontekście nieuzasadnionego uprzywilejowania sytuacji nabywców programów komputerowych w formie on-line, czyli bez materialnego nośnika, których nie dotknie takie ograniczenie. 

Ciekawą lekturą będzie również glosa Rafała Bernata do wyroku Trybunału Sprawiedliwości z 22.10.2015 r. w sprawie C-264/14, Skatteverket przeciwko David Hedqvist, dotyczącego zwolnienia z VAT waluty wirtualnej Bitcoin. Obrót wirtualną walutą wzbudzał wielokrotnie kontrowersje w zakresie kwalifikacji czynności sprzedaży Bitcoin na gruncie VAT. Orzeczenie w sprawie Skatteverket przeciwko David Hedqvist wywarło znaczący wpływ na polskie organy podatkowe, czego dowodem są wydane interpretacje indywidualne, zawierające uzasadnienie zaczerpnięte z wyroku Trybunału. W glosowanym wyroku Trybunał Sprawiedliwości przychyla się do rozwiązania, w którym wymiana tego rodzaju waluty stanowi świadczenie usług i jest zwolniona z podatku od towarów i usług. Tym samym potwierdzone zostało, że usługa w zakresie obrotu walutą wirtualną jest czynnością traktowaną na gruncie VAT jako mogącą być przedmiotem prawnie skutecznej umowy. Bitcoin z uwagi na swój charakter nie może zostać uznany jako miernik wartości, jednak strony umowy mogą się rozliczać za pośrednictwem tego pieniądza cyfrowego.

Warto także zwrócić uwagę na glosę Małgorzaty Sekuła-Leleno do uchwały Sądu Najwyższego z 19.05.2016 r. (III CZP 18/16), która dotyczy legitymacji procesowej czynnej klientów niewypłacalnych biur podróży do samodzielnego dochodzenia roszczeń przed sądem. Glosowana uchwała Sądu Najwyższego ma istotne znaczenie dla poszkodowanych klientów biur podróży i potwierdza, co wynika z dyrektywy Rady 90/314/EWG w sprawie zorganizowanych podróży, wakacji i wycieczek, a zwłaszcza orzeczeń Trybunału Sprawiedliwości, że klientom należy się pełny zwrot kosztów imprezy turystycznej, która nie doszła do skutku i mogą jej także dochodzić bezpośrednio na drodze sądowej. Materialnie uprawnionym z umowy gwarancji ubezpieczeniowej w przedmiocie zwrotu wpłat jest klient biura podróży. Również wypłata świadczeń następuje na rzecz uczestnika imprezy turystycznej – a nie organu władzy publicznej.