prof. dr hab. Jacek Giezek, O możliwości naukowego uzasadnienia zmiany modelu odpowiedzialności karnej
Artykuł jest próbą odpowiedzi na pytanie, czy reforma prawa karnego, wiążąca się z istotną zmianą obowiązującego stanu prawnego, stanowi problem naukowy oraz czy argumentami o charakterze naukowym jesteśmy w stanie uzasadnić konieczność jej przeprowadzenia. Poszukując tego rodzaju argumentów, sięgamy zazwyczaj do dogmatyki lub do tworzonych w nauce prawa karnego teorii. Potrzebę reformy próbujemy także uzasadniać na płaszczyźnie kryminalnopolitycznej. Analizując naukowość tego rodzaju poszukiwań odróżnić trzeba dwa aspekty reformy – zewnętrzny i wewnętrzny. Pierwszy z nich polega na formułowaniu założeń, na jakich opierać się będzie reforma oraz tworzony w jej ramach model. Aspekt drugi sprowadza się do konstruowania spójnego modelu, odpowiadającego przyjętym wcześniej założeniom. O ile nie da się zweryfikować wedle kryteriów naukowych poprawności przyjętych założeń, stanowiących podstawę konstruowanego modelu odpowiedzialności karnej (tak jak nie sposób naukowo uzasadnić potrzeby jego zmiany), o tyle można wedle kryteriów naukowych zweryfikować sam model ze względu na wewnętrzną spójność tworzących go elementów.

dr hab. Marek Zieliński, Przywileje i immunitety Unii Europejskiej na terytorium jej państw członkowskich
Artykuł prezentuje zagadnienie przywilejów i immunitetów UE na terytorium państw członkowskich. W szczególności artykuł charakteryzuje podstawy prawne tych immunitetów, ich zakres podmiotowy, przedmiotowy oraz terytorialny. Autor wskazuje, że podstawy prawne przywilejów i immunitetów UE wynikają z różnych źródeł prawa UE, do których można zaliczyć akty prawa pierwotnego jak Protokół w sprawie przywilejów i immunitetów, ale także umowy zawierane przez Komisję Europejską w sprawie implementacji jego postanowień w danym państwie członkowskim oraz prawo wtórne. Ważnym źródłem immunitetów UE i jej organów są ponadto umowy w sprawie ich siedziby, co w szczególności dotyczy agencji zdecentralizowanych UE. W rezultacie wielości podstaw prawnych immunitetów UE, ich zakres podmiotowy i przedmiotowy może być różny na terytorium różnych państw członkowskich.

dr Witold Płowiec, Przepis prawny i norma prawna jako przedmiot kontroli Trybunału Konstytucyjnego
Jako przedmiot kontroli Trybunał Konstytucyjny wskazuje normę prawną, przez którą rozumie normę postępowania generalną i jednocześnie abstrakcyjną. TK nie rezygnuje z zakorzenionych w polskiej kulturze prawnej pojęć takich, jak: przepis prawny czy akt normatywny. Przy przyjęciu przez TK, że przedmiotem jego kontroli w postępowaniu w sprawie konstytucyjności prawa jest norma prawna, polski sąd konstytucyjny powinien staranniej wskazywać, w jaki sposób odtwarza normy prawne z przepisów prawnych oraz treść odtworzonych norm prawnych. Wskazywanie przez TK, że przedmiotem jego kontroli w postępowaniu w sprawie konstytucyjności prawa jest norma prawna wymaga również refleksji czy rzeczywiście zawsze w tym postępowaniu przedmiotem kontroli jest norma prawna. W wypadku, gdy TK kontroluje tryb wydania aktu normatywnego przedmiotem jego kontroli nie jest bowiem norma prawna czy przepis prawny, ale określone czynności tworzenia prawa.

dr hab. Hanna Kuczyńska, Kompetencja sądu do zmiany kwalifikacji prawnej czynu przedstawionej w akcie oskarżenia (zagadnienie kompatybilności instytucji procesowych)
Zadaniem opracowania jest ukazanie, w jaki sposób kompetencja do zmiany kwalifikacji prawnej przez sędziego (lub jej brak) wpływa na inne komponenty danego modelu postępowania karnego. Brak lub istnienie tej kompetencji sądu prowadzi do licznych konsekwencji procesowych. Jej istnienie związane jest z całą doktryną tożsamości czynu zarzucanego i przypisanego i niezmienności przedmiotu procesu. Stanowi element teorii zasady skargowości i jej wpływu na granice procesu karnego. Niemożność zmiany kwalifikacji prawnej przez sąd prowadzi natomiast do wprowadzenia możliwości orzekania na podstawie zarzutów alternatywnych, a także w stosunku do tzw. lesser included offences. Ta tematyka związana jest też z możliwością zmiany zakresu oskarżenia w ogóle: czy to przez zmianę treści aktu oskarżenia, czy przez wyjście poza granice oskarżenia w procesie wpadkowym.

dr Joanna Kuźmicka-Sulikowska, Pojęcie funkcjonariusza publicznego w ustawie o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa
W artykule poddano rozważaniom pojęcie „funkcjonariusz publiczny” zdefiniowane w ustawie z 20.01.2011 r. o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa. Podjęcie tego tematu było uzasadnione w świetle tego, że o ile w założeniach ustawa ta miała stanowić odpowiedź na wzrastające niezadowolenie społeczne z uwagi na brak realnej odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy za szkody wyrządzone ich działaniami rażąco sprzecznymi z prawem, o tyle jej ostateczny kształt normatywny budzi rozczarowanie, w tym zwłaszcza jeśli chodzi o krąg podmiotów objętych odpowiedzialnością. Wiele zastrzeżeń wywołuje też zastosowana technika legislacyjna, która tworzy szereg wątpliwości wiążących się ze stosowaniem tej ustawy. Szczególnie dużo narosło ich właśnie w wyniku niejasnego sfomułowania definicji legalnej pojęcia „funkcjonariusz publiczny” oraz nadania jej brzmienia znacząco odbiegającego od zawartego w projekcie ustawy. W artykule odniesiono się do tych rozbieżności, a także podjęto próbę wskazania potencjalnych dróg interpretacji wspomnianej definicji ze wskazaniem konsekwencji praktycznych każdej z nich. Rozważania kończą postulaty de lege ferenda.

dr Marcin Menkes, Arbitraż inwestycyjny w Transatlantyckim Partnerstwie w dziedzinie Handlu i Inwestycji
W razie podpisania, zawarcie Transatlantyckiego Partnerstwa w dziedzinie Handlu i Inwestycji (TTIP) będzie jednym z najważniejszych wydarzeń dekady w obszarze międzynarodowego prawa gospodarczego. Traktat będzie mieć istotny wpływ zarówno na warunki prowadzenia działalności gospodarczej i konkurencji w UE i USA, jak i, co istotniejsze w dobie strukturalnych przekształceń gospodarki światowej, nada ton debacie o przyszłości stosunków handlowych i inwestycyjnych. Z prawniczego punktu widzenia szczególnie interesująca jest ta ostatnia kwestia, gdzie tkwi potencjał ustanowienia przez państwa TTIP swoistych wzorców regulacyjnych w zakresie arbitrażu inwestycyjnego dla państw trzecich. Okazja ta wymaga postawienia dwóch rodzajów pytań. Po pierwsze, konieczna jest krytyczna ocena proponowanych zmian mechanizmu arbitrażowego. Po drugie, nawet jeżeli proponowane rozwiązania nie umożliwiają rozwiązania wszystkich obecnie podnoszonych obaw, trzeba zapytać o konsekwencje usunięcia arbitrażu z TTIP. Przede wszystkim, czy nie pozbawimy się możliwości oddziaływania na ewolucję przedmiotowych regulacje, które mimo to pozostaną wiążące?

dr Izabela Jankowska-Prochot, Pozycja prawna organów decyzyjnych i funkcjonariuszy Garda Síochána na hÉireann
Irlandzką policję wyróżnia status prawny jej organów decyzyjnych i funkcjonariuszy, który wynika nie tylko z instytucjonalnych regulacji, ale także tradycji oraz przekazu historycznego. Garda Síochána na hÉireann to określenie ogólnopaństwowej służby policyjnej, odpowiedzialnej za ochronę prawa, porządku i bezpieczeństwa publicznego. Służba ta powstała w 1925 r. w wyniku połączenia Dublin Metropolitan Police oraz Royal Irish Constabulary. Jej struktura i zadania oparte zostały o wzorzec brytyjski, zaś pozycja prawna funkcjonariuszy o zinstytucjonalizowany system common law. Przedmiotem dalszej analizy są obowiązujące akty normatywne, regulujące działalność i zakres kompetencji organów wykonawczych i funkcjonariuszy irlandzkiej policji oraz zasady prawne, które kształtują wzajemny stosunek między komisarzem Garda Síochána a ministrem sprawiedliwości i równości.

mgr Andrzej Paterek von Sperling, Pojęcie trybu w kodeksie postępowania cywilnego (uwagi de lege lata i de lege ferenda)
Autor, bazując na przykładzie słowa „tryb” i „tryb postępowania”, wskazuje na negatywne skutki zabiegu legislacyjnego, polegającego na użyciu przez polskiego ustawodawcę w kodeksie postępowania cywilnego słów i sformułowań pochodzących z języka powszechnego, które mają wiele znaczeń. Analizując przykłady sformułowań zastosowanych przez prawodawcę w treści samej ustawy oraz przez przedstawicieli doktryny w publikacjach, autor dochodzi do wniosku, że tym sposobem powstają akty prawne niejednolicie rozumiane, które stanowią podstawę do sądowej wykładni prawa, wkraczającej w zakres kompetencji przewidzianych dla władzy ustawodawczej. Przekraczanie granic trójpodziału władzy oraz jednoznaczności określeń podważa autorytet sądów i państwa. W poszukiwaniu instrumentu zapewniającego umacnianie autorytetu wymiaru sprawiedliwości, w szczególności powagi sądu, autor wskazuje na „językową wyrazistość przekazu”, jako punkt wyjściowy dla rozważań o pewności sformułowań prawnych w przyszłym KPC oraz o przejrzystości orzecznictwa.