2016

  • Dyrektor Szkoły 1/2016

    Wkroczyliśmy w rok, który niewątpliwe zapisze się jako czas znaczących zmian społeczno-politycznych. Charakter zmian zależy w dużej mierze od liderów, którzy odgrywają wiodącą rolę w procesie ich inicjowania i wdrażania. W szkole zazwyczaj są nimi dyrektorzy, ale jest przecież wiele innych osób mogących kierować oddolnymi innowacjami. W styczniowym Niezbędniku pokazujemy, że są to zarówno ludzie znajdujący się w różnych miejscach struktury organizacyjnej szkoły, jak i działający poza nią. Swoją aktywnością wnoszą różnorodne wartości do procesu rozwoju placówki, a o tym, że warto korzystać z tego potencjału, świadczą m.in. przykłady opisane przez dr Danutę Elsner, Annę Dzięgiel, Piotra Bachońskiego i Tomasza Mikołajczyka.
    Przełom starego i nowego roku sprzyja refleksji, podsumowaniom i podejmowaniu decyzji związanych z dalszymi działaniami zarówno w sferze zawodowej, jak i prywatnej. Poprosiliśmy Państwa o podzielenie się z nami przemyśleniami na ten temat. Niektóre z nich prezentuje Włodzimierz Kaleta w dziale Kuluary oświaty. Trzymamy kciuki za spełnienie wszystkich życzeń, postanowień i planów noworocznych. Aby ułatwić Państwu ich realizację, Magdalena Goetz w artykule Jak zrealizować postanowienia noworoczne podpowiada, jakie narzędzia skutecznego wprowadzania zmian i osiągania zamierzonych celów warto wziąć pod uwagę.
    U progu 2016 roku w imieniu całego zespołu redakcyjnego miesięcznika „Dyrektor Szkoły” i kwartalnika „Przed Szkołą” życzymy Państwu dobrych zmian, wynikających z przemyślanych, mądrych decyzji. Niech dążenie do konsensusu, a w sytuacjach niemożności jego osiągnięcia uwzględnianie kompromisowych rozwiązań stanie się wyrazem naszej dojrzałości i odpowiedzialności za tak ważny obszar życia, jakim jest edukacja. Życzymy również, by w nawale spraw bieżących znaleźli Państwo czas dla siebie i swoich najbliższych. By refleksja nad własnymi działaniami i stałe doskonalenie dawały Państwu siłę i moc do podejmowania codziennych wyzwań.

    Czytaj więcej
  • Dyrektor Szkoły 10/2016

    10 2016Liczne badania wskazują, że systematyczne uzyskiwanie konstruktywnych informacji na temat własnej pracy wpływa pozytywnie na motywację, zwiększa poczucie satysfakcji i jest niezbędnym elementem rozwoju kompetencji zarówno merytorycznych, jak i osobistych. Pomimo że dyrektorzy stosunkowo często dokonują oceny pracy nauczycieli, niejednokrotnie działania te służą bardziej spełnieniu wymogów administracyjnych niż wspieraniu profesjonalizmu kadry pedagogicznej. Sporadycznie przeprowadzana jest ocena pracy pracowników niepedagogicznych, a do rzadkości należy uzyskiwanie informacji od całej społeczności szkolnej. Na pytania, co jest powodem, że tak trudno o prawdziwy dialog służący podnoszeniu jakości pracy, i jakich informacji oczekują nauczyciele, pedagodzy oraz pracownicy niepedagogiczni, odpowiedzi szukała Małgorzata Stańczyk.

    Czytaj więcej
  • Dyrektor Szkoły 11/2016

    11 2016Mimo że edukacja wielokulturowa i międzykulturowa pojawiły się w europejskich systemach oświaty już w połowie ubiegłego wieku (w Polsce kilka dekad później), ostatnie wydarzenia związane z kryzysem migracyjnym pokazały, że nadal wyzwaniem jest przełamywanie etnocentrycznego sposobu myślenia. O tym, jak wychowywać w poszanowaniu różnic  i wzajemnego zrozumienia, jak kształtować postawę otwartości na przedstawicieli innych kultur, co zrobić, aby zapewnić równość szans edukacyjnych wszystkim uczniom niezależnie od kraju ich pochodzenia, piszą w listopadowym „Dyrektorze Szkoły” Anna Klimowicz,  dr Tomasz Kozłowski, Agnieszka Mikulska-Jolles, dr Renata A. Nguyen i Klemens Stróżyński.

    Czytaj więcej
  • Dyrektor Szkoły 12/2016

    Wprowadzane od przyszłego roku zmiany wpłyną na całą społeczność szkolną wszystkich szczebli kształcenia. Jeśli wywoła to niepokoje i tarcia wśród pracowników, kryzysy te dyrektor może rozwiązywać m.in. poprzez umiejętne prowadzenie dialogu, odpowiednie zarządzanie informacjami, włączanie zainteresowanych stron w procesy decyzyjne oraz dbanie o integrację wokół wspólnych celów i wartości. Aby ułatwić Państwu realizację tego zadania, przygotowaliśmy Niezbędnik, w którym Magdalena Goetz, Tomasz Garstka i dr Tomasz Kozłowski podpowiadają, jak rozmawiać na trudne tematy i radzić sobie z konfliktami, poczuciem niepewności oraz zagrożenia, towarzyszącymi przemianom w systemie szkolnictwa.
    Pomimo wielu sprzecznych opinii pojawiających się ostatnio w przestrzeni publicznej na temat jakości naszej edukacji nie ulega wątpliwości, że jest w Polsce wiele doskonale funkcjonujących szkół i przedszkoli. To w ogromnej mierze zasługa wspaniałych nauczycieli i dyrektorów. Tych ostatnich od trzech lat mamy zaszczyt i przyjemność wyróżniać w Konkursie Super Dyrektor Przedszkola, Super Dyrektor Szkoły. Laureatami tegorocznej edycji zostali pani Halina Smaroń, dyrektor Publicznego Przedszkola nr 17 w Jastrzębiu-Zdroju, oraz pan Dariusz Rowiński, dyrektor Gimnazjum nr 3 im. Stefana Batorego w Malborku. Sylwetki zwycięzców i nominowanych będziemy przedstawiać na łamach kolejnych numerów miesięcznika „Dyrektor Szkoły” i kwartalnika „Przed Szkołą”. Serdecznie gratulujemy wszystkim osobom zgłoszonym przez swoje środowiska do udziału w konkursie.

    Spis treści DS.12.2016

     

    Niezbędnik Dyrektora Szkoły – Trudne rozmowy
    Jak rozmawiać na trudne tematy Tomasz Garstka
    Kryzys w gronie pedagogicznym Magdalena Goetz
    Szkoła (nie)wolna od stresu Tomasz Kozłowski

    Co w prawie piszczy
    Emerytury nauczycielskie Michał Łyszczarz

    Polityka edukacyjna
    Wymuszone pożegnanie Antoni Jeżowski
    Samorządy szykują się do reformy Włodzimierz Kaleta
    Edukacja zawodowa w ocenie NIKStanisław Szelewa

    Barwy zarządzania
    Wsparcie? Nie potrzebuję! Danuta Elsner
    Sprawdzenie ochrony danych osobowych Jarosław Feliński

    Pracownia pedagogiczna
    Ograniczyć konsumizm – nie tylko od święta Anna Klimowicz
    Nietuzinkowe prezenty Anna Jakubiec
    Nauczanie sztuki mówienia Mariusz Malinowski

    Akademia Rozwoju Szkoły
    Nauka w służbie uczenia się Marta Majorczyk

    Nowe technologie
    Uczenie się języków obcych z pomocą TIK Dorota Janczak

    Super Dyrektor Szkoły
    Być przyzwoitym człowiekiem Anna Satel

    Aktualności
    Wybraliśmy Super Dyrektorów 2016!
    Znaczenie empatii w rozwoju dziecka
    Wspólna konferencja z APS
    Uczestnicy Kongresu pytają MEN
    Wojewodowie i kuratorzy informują o reformie
    „Dyrektor Szkoły” w Białymstoku
    Laboratorium Młodego Mistrza i Odkrywcy
    Punkty sporne reformy Anna Satel
    Sprzeciw wobec zmian Anna Jakubiec

    Kuluary oświaty
    Arogancja na szczytach władzy Danuta Elsner
    Wieści gminne
    A cóż tam Panie słychać w... Organie?
    Subiektywnie o edukacji
    Bociany i niemowlęta Tomasz Kozłowski

    Projekty dla edukacji
    Arkusz organizacyjny

    Czytaj więcej
  • Dyrektor Szkoły 2/2016

    Mijają pierwsze miesiące działań nowego rządu. Wokół edukacji wiele się dzieje, weszła już w życie nowelizacja ustawy o systemie oświaty, zapowiadane są kolejne zmiany, o czym informujemy w dziale Aktualności. A w samej szkole ferie i początek drugiego półrocza. To dobry moment na analizę tego, co nas czeka.
    Dyrektorzy, których kadencja powoli dobiega końca, zaczynają się już zastanawiać, czy walczyć o kolejną, czy też nadać swojej karierze zawodowej inny kierunek. Z myślą o nich, a także o wszystkich, którzy w bliższej czy dalszej perspektywie staną przed tego rodzaju wyborem, przygotowaliśmy lutowy Niezbędnik. Magdalena Fota szczegółowo omawia w nim różne rozwiązania prawne odnoszące się do sytuacji dyrektora szkoły, któremu kończy się kadencja. W odpowiedzi na pytanie, co dalej, może Państwu pomóc lektura artykułu dr Danuty Elsner Kontynuacja czy rozwój? Natomiast Włodzimierz Kaleta w reportażu Dyrektorski konkurs – za i przeciw zastanawia się, czy konkursy na dyrektorów placówek oświatowych są w ogóle potrzebne. Czy większą wartość ma utrzymywanie jak najdłużej dobrego dyrektora, czy też powołanie osoby z nową wizją? Refleksjami na ten temat dzielą się z nami przedstawiciele organów prowadzących i dyrektorzy.
    Podejmowaniu decyzji dotyczących kierunków rozwoju zarówno własnego, jak i szkoły niewątpliwie sprzyja wiedza o tym, jaką zdaniem innych rolę pełnią dyrektorzy placówek oświatowych i jakie kompetencje powinni posiadać. Dlatego Małgorzata Stańczyk zapytała ekspertów edukacyjnych, nauczycieli, rodziców oraz uczniów, Jakich dyrektorów potrzebujemy? Rozmówcy kładli nacisk szczególnie na umiejętności interpersonalne i przywódcze oraz podkreślali, że członkowie społeczności szkolnej chcą, by ich głos był słyszalny i brany pod uwagę, chcą współpracy i bezpiecznego prowadzenia.

    Czytaj więcej
  • Dyrektor Szkoły 3/2016

    Rozpoczęły się zainicjowane przez Ministerstwo Edukacji Narodowej ogólnopolskie debaty o przyszłości polskiej edukacji. Tymczasem środowisko oświatowe zastanawia się, jak wdrożyć styczniową nowelizację ustawy o systemie oświaty, która m.in. podniosła wiek rozpoczynania nauki szkolnej. Trudno przewidzieć, ilu rodziców zdecyduje się posłać sześciolatki do klas pierwszych. Samorządowcy i dyrektorzy szkół niepokoją się zarówno o organizację, jak i konsekwencje finansowe tej reformy, zaś nauczyciele z obawą myślą o utracie pracy lub konieczności przekwalifikowania. Jakie w tej sytuacji rozwiązania mogą się okazać przydatne? Jak optymalnie wykorzystać wszystkie możliwości?
    Aby pomóc Państwu w sprostaniu temu wyzwaniu, poprosiliśmy ekspertów oświatowych, przedstawicieli organów prowadzących, dyrektorów szkół i nauczycieli o zidentyfikowanie zagrożeń wynikających ze zmian w prawie i zaproponowanie sposobu ich przezwyciężenia. Ponadto nowe przepisy przeanalizował Michał Łyszczarz, a Magdalena Bochenek i Ewa Maksymowska w artykule Czy posłać sześciolatka do szkoły? podpowiadają dyrektorom, jak mogą wesprzeć rodziców, którzy stanęli przed tą trudną decyzją.
    Cały czas aktualnym tematem jest ochrona uczniów przed krzywdzeniem. W każdej szkole są dzieci opuszczone, zaniedbane, uwikłane w dramaty rodziców, będące ofiarami przemocy. Zdarza się, że nie rozumiemy wysyłanych przez nie komunikatów, opacznie je interpretujemy i w efekcie zostawiamy samym sobie. W marcowym Niezbędniku Jolanta Zmarzlik, Katarzyna Seidel i Aleksandra Joniec-Kur wyjaśniają, dlaczego czasami trudno rozpoznać, że z uczniem dzieje się coś złego, podpowiadają, jak zapobiegać przemocy i interweniować, gdy już się pojawi, oraz wyjaśniają, jak stworzyć efektywną szkolną politykę ochrony dzieci przed krzywdzeniem. Autorki przekonują, że możliwość odwołania się do jasnych reguł, uzgodnienie sposobu reagowania na niepokojące sygnały i wsparcie w zespole pracowników to elementy decydujące o skuteczności oddziaływań szkoły. Uzupełnieniem Niezbędnika jest dołączony do tego numeru plakat z propozycją procedury interwencji w przypadku krzywdzenia dzieci.

    Czytaj więcej
  • Dyrektor Szkoły 4/2016

    Obchodzony 23 kwietnia Światowy Dzień Książki i Praw Autorskich to doskonała okazja do poruszenia kwestii związanych z ochroną dóbr intelektualnych. Trudno wyobrazić sobie współczesną szkołę, która w efektywny sposób uczy i wychowuje bez wykorzystania treści chronionych prawem autorskim. Dlatego tak istotna jest świadomość, w jakim zakresie i na jakich zasadach dzieła twórców (w tym również pracowników szkoły i uczniów), mogą być użytkowane. W kwietniowym Raporcie zebraliśmy artykuły omawiające m.in. ustawę o prawach autorskich oraz prawidłowe zasady cytowania, zaś Uczniowski katalog praw autorskich proponujemy wyciąć i powiesić np. w szkolnej bibliotece, by każdy mógł zapoznać się z najważniejszymi zasadami dotyczącymi korzystania z cudzej twórczości.
    W lutym zainaugurowaliśmy Akademię Zarządzania „Dyrektora Szkoły”, która po połączeniu z Akademią Rozwoju Nauczycieli stała się częścią Akademii Rozwoju Szkoły i Przedszkola. Gościem specjalnym tego wydarzenia była Minister Edukacji Narodowej Anna Zalewska. Udzieliła też wywiadu „Dyrektorowi Szkoły”, mówiąc m.in. o głównych kierunkach rozwoju oświaty, najważniejszych planach i sposobach ich realizacji oraz oceniając inicjatywy podejmowane przez poprzedników.
    Z myślą o rodzicach przygotowaliśmy cykl ukazujących się co trzy miesiące gazetek zawierających informacje dotyczące rozwoju dzieci w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym. Gazetki te mogą Państwo wywieszać w miejscu dostępnym dla rodziców lub pobrać z tej strony i rozesłać. Mamy nadzieję, że przygotowywana przez redakcję kwartalnika „Przed Szkołą” Gazetka dla Rodziców posłuży rozwijaniu ich wiedzy psychologicznej oraz pedagogicznej i stanie się narzędziem wykorzystywanym do wzmacniania współpracy wszystkich osób zaangażowanych w wychowanie dzieci.

    Czytaj więcej
  • Dyrektor Szkoły 5/2016

    Egzaminy zewnętrzne, mimo wieloletniej obecności w rzeczywistości szkolnej, nadal budzą kontrowersje i są tematem licznych dyskusji. Pytanie, jak wpływają na proces uczenia się, motywację uczniów, oczekiwania rodziców oraz działania nauczycieli i dyrektorów szkół, często pojawia się w debacie publicznej. Skierowaliśmy je też do naszych ekspertów. Jarosław Pytlak, dyrektor Zespołu Szkół Społecznego Towarzystwa Oświatowego w Warszawie, w rozmowie z Małgorzatą Stańczyk wylicza skutki koncentracji na rozwiązywaniu testów i proponuje alternatywny sposób pomiaru jakości pracy szkoły. Uzupełnieniem wywiadu są opinie dr. Michała Sitka, wicedyrektora ds. badawczych Instytutu Badań Edukacyjnych, Anny Ostrowskiej, rzecznik prasowej Ministerstwa Edukacji Narodowej, oraz Agnieszki Stein, psycholog współpracującej ze szkołami.
    W całym kraju trwają zakrojone na szeroką skalę konsultacje społeczne dotyczące planowanych reform zainicjowane i organizowane przez resort edukacji. Jednocześnie wprowadzone są nowe regulacje prawne. Najnowszy (marcowy) projekt nowelizacji ustawy o systemie oświaty zakłada m.in. rezygnację ze sprawdzianu szóstoklasistów oraz doprecyzowanie możliwości odwoływania się od wyników matur. My ze swej strony zapytaliśmy dyrektorów szkół, jakie zmiany w polskiej oświacie są ich zdaniem najbardziej potrzebne.
    Trudno o efektywne wprowadzanie nowych rozwiązań bez współdziałania, dobrej komunikacji i relacji opartych na zaufaniu
    i szacunku – podstawowych elementów kapitału społecznego. To istotny potencjał, który warto kształtować i rozwijać. Mamy w tym zakresie wiele do zrobienia, o czym świadczą m.in. badania omawiane przez prof. zw. dr hab. Marię Dudzikową,
    dr hab. Ewę Bochno i dr Małgorzatę Kamińską w majowym Raporcie Dyrektora Szkoły. Elżbieta Tołwińska-Królikowska pokazuje natomiast, jakie procesy zachodzące w szkołach sprzyjają budowaniu zaufania, szacunku i odpowiedzialności.
    Do tematu kapitału społecznego nawiązują również dr Danuta Elsner w Rozważaniach o zaufaniu oraz Magdalena Goetz
    w artykule Rola samorządu uczniowskiego.

    Czytaj więcej
  • Dyrektor Szkoły 6/2016

    Znaczna część procesu edukacyjnego odbywa się poza szkołą, dlatego jeżeli chcemy z sukcesami wdrażać ideę kształcenia ustawicznego, niezbędne jest przygotowanie młodych ludzi do uczestnictwa w różnych formach doskonalenia. Jak podkreśla Mirosław Sielatycki w artykule Dyrektor brokerem edukacji pozaszkolnej, chodzi o wskazywanie możliwości uczenia się nie tylko w szkole, ale i poza nią. Warto więc wspólnie z uczniami, nauczycielami i rodzicami stworzyć i stale aktualizować mapę edukacji pozaszkolnej. Aby pomóc Państwu w tym zadaniu, przygotowaliśmy Niezbędnik ukazujący możliwości współpracy z muzeami, centrami nauki, ośrodkami kultury i sztuki, parkami narodowymi.
    Nieformalny proces zdobywania wiedzy i umiejętności jest zazwyczaj dużo ciekawszy niż tradycyjna nauka, nie jest bowiem ograniczony egzaminami, programem, dostępem do wysoko wykwalifikowanej kadry pedagogicznej. Oferta zajęć realizowanych poza szkołą jest niezwykle bogata. Tworzą ją nie tylko instytucje państwowe. Urozmaiconą paletę propozycji mają też organizacje społeczne i sektor prywatny. Przykłady wielu miejsc, które warto odwiedzić, gdyż rozbudzają ciekawość, dostarczają wiedzy, inspiracji i pozwalają realizować pasje, znajdą Państwo w reportażu Włodzimierza Kalety Dyrektorzy polecają ciekawe miejsca. O wartości uczenia się poza szkołą rozmawialiśmy również z Kua Pattenem, uznanym amerykańskim ekspertem ds. eksponatów naukowych.
    Zbliżający się koniec roku szkolnego to dla dyrektorów czas intensywnej pracy. Aby mogli Państwo efektywnie go zaplanować, Katarzyna Szczepkowska zebrała w poręczną tabelę najważniejsze obowiązki, ze wskazaniem terminów ich realizacji oraz podstawy prawnej. A ponieważ jednym z najbliższych zadań jest odpowiednia organizacja pracy podczas wakacji, w artykule Marty Handzlik znajdą Państwo istotne kwestie dotyczące przydzielania i rozliczania urlopów. Ponadto w dziale Co w prawie piszczy zamieściliśmy przygotowane przez Michała Łyszczarza informacje o najnowszych zmianach prawnych.

    Czytaj więcej
  • Dyrektor Szkoły 7/2016

    Wakacje to ważny czas – pozwala na relaks, wyciszenie, nabranie dystansu do spraw codziennych. Warto więc go dobrze wykorzystać, zadbać o swoją kondycję fizyczną i psychiczną, otworzyć się na nowe doświadczenia. W lipcowym numerze „Dyrektora Szkoły” podpowiadamy, co zrobić, by ferie letnie były ciekawe poznawczo i pełne pozytywnych wrażeń.
    Mamy nadzieję, że wśród rozlicznych interesujących zajęć znajdą Państwo czas na lekturę naszego pisma, przygotowaliśmy bowiem wiele godnych uwagi artykułów. Na początek proponujemy rozważania na temat funkcjonowania w różnych sytuacjach społecznych.
    W tekście Utrzymać emocje pod kontrolą dr Dorota Szczygieł wyjaśnia, skąd się biorą uczucia, jak je przeżywany i wyrażamy, jak sobie z nimi radzić. Warto poszerzać wiedzę na ten temat, bo przecież emocje są nieodłączną częścią naszego życia, a kadra zarządzająca zajmuje szczególne miejsce na „emocjonalnej mapie” szkoły.
    Temat emocji w artykule Włącz psychowzroczność kontynuuje dr Tomasz Kozłowski, podkreślając znaczenie autorefleksji popartej wiedzą psychologiczną jako czynnika ułatwiającego świadome kierowanie relacjami z innymi. Podstawą tychże relacji jest niewątpliwie komunikacja, a o tym, jakie mogą być konsekwencje zakłóceń towarzyszących czasem temu procesowi, pisze dr Danuta Elsner. Autorka podpowiada, co robić, aby nie dowiadywać się o sprawach dotyczących szkoły na samym końcu, jak usprawnić przepływ informacji i niwelować bariery komunikacyjne. Natomiast do zwrócenia większej uwagi na znaczenie wizerunku w odgrywanej przez nas roli zawodowej namawia Magdalena Goetz, która do artykułu Autoprezentacja i kreowanie wizerunku przygotowała psychozabawę zachęcającą do analizy swoich zachowań w sytuacjach ekspozycji społecznej.

    Czytaj więcej
  • Dyrektor Szkoły 8/2016

    Sierpniowy numer zaczynamy od przedstawienia nowości w systemie oświaty – zarówno tych, które wejdą w życie 1 września, jak i zapowiedzianych przez minister Annę Zalewską na kolejne lata. Szczegółowe analizy na ten temat przygotowali Monika Sewastianowicz, Stanisław Szelewa oraz prof. Wojciech Kolanowski. Natomiast felietony komentujące czekającą nas reformę znajdą Państwo w dziale Kuluary oświaty.
    Tradycyjnie znaczną część numeru sierpniowego poświęcamy na kompleksowe omówienie zadań i obowiązków, jakie na dyrektora placówki oświatowej nakładają różne akty prawne.

    Czytaj więcej
  • Dyrektor Szkoły 9/2016

    9 2016W wakacje resort edukacji przedstawił ogólne plany reformy systemu oświaty, które od razu wzbudziły wiele emocji. Sprawdziliśmy więc, jak propozycje MEN oceniają środowiska związane z edukacją. Bogdan Bugdalski zapytał o opinie pracowników naukowych wyższych uczelni, reprezentantów nauczycielskich związków zawodowych i przedstawicieli jednostek samorządów terytorialnych. Natomiast Małgorzata Nowak rozmawiała z dyrektorami szkół, nauczycielami, działaczami organizacji pozarządowych wspierających oświatę oraz uczniami i rodzicami. W komentarzach dominuje przekonanie, że zmiany są konieczne, wątpliwości większości rozmówców budzi jednak ich kierunek i sposób wprowadzania.

    Czytaj więcej
  • Przed Szkołą 01/2016

    Czytaj więcej
  • Przed Szkołą 02/2016

    Czytaj więcej
  • Przed Szkołą 03/2016

    Czytaj więcej
  • Przed Szkołą 04/2016

    Czytaj więcej

Please publish modules in offcanvas position.