ST 07 08 2019 Jedynka 000

Udział społeczeństwa w procedurze planistycznej – rzeczywiste uprawnienie czy „przykry” obowiązek organu

 

 

 

 

 

 

dr hab. Paweł Daniel
jest profesorem Uniwersytetu Humanistycznospołecznego SWPS
nr ORCID: 0000–0001–6563–3923

Udział społeczeństwa w procedurze planistycznej – rzeczywiste uprawnienie czy „przykry” obowiązek organu

Celem niniejszego artykułu jest dokonanie krytycznej oceny udziału społeczeństwa we wczesnym etapie procedury planistycznej, a w szczególności ustalenie, czy przyjęty „prewencyjny” charakter uprawnień przyznanych społeczeństwu w ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym rzeczywiście umożliwia wpłynięcie na treść przyjmowanych aktów, czy też ma charakter jedynie formalny, pozbawiony praktycznej doniosłości.
Dokonana analiza obowiązujących rozwiązań prawnych oraz orzecznictwa sądów administracyjnych prowadzi do wniosku, że przyjęty obecnie model partycypacji społecznej w procedurze planistycznej nie jest doskonały i nie gwarantuje właściwej ochrony praw osób zainteresowanych.

Słowa kluczoweplanowanie i zagospodarowanie przestrzenne, udział społeczeństwa, ochrona praw jednostki

  

dr hab. Paweł Daniel
is a professor of the SWPS University of Social Sciences and Humanities
nr ORCID: 0000–0001–6563–3923

The involvement of the public in the planning procedure – actual right or “irritating” duty of the authority

The objective of this article is to perform a critical assessment of the involvement of the public at an early stage of the planning procedure and, in particular, the establishment of whether the accepted ‘preventive’ nature of rights awarded to the public in the Act on Spatial Planning and Development actually enables them to bear an influence on the content of the acts that are adopted or whether it is purely of a formal nature, deprived of practical significance.
The analysis of the applicable legal solutions and the line of judgments of the administrative courts leads to the conclusion that the currently accepted model of public participation in the planning procedure is not perfect and does not guarantee appropriate protection of the rights of interested parties.

Keywords: spatial planning and management, public participation, protection of the entity’s rights


Bibliografia:

Białowąs I., Możliwości bezpośredniego wpływania przez obywatela na treść aktów gminnego planowania przestrzennego w świetle zmian wprowadzonych ustawą o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, „Acta Universitatis Wratislaviensis.Przegląd Prawa i Administracji” 2008/77
Chorążewska A., Jagoda J., Planowanie i zagospodarowanie przestrzenne w gminie a wartości konstytucyjne, „Studia Iuridica Agraria” 2012/10
Czernik Z., Ochrona interesów społeczności lokalnej i gminy w planowaniu przestrzennym [w:] Partycypacja w postępowaniu administracyjnym. W kierunku uspołecznia interesu prawnego, red. Z. Kmieciak, Warszawa 2017
Kotulski M., Udział społeczeństwa w planowaniu przestrzennym [w:] Partycypacja obywateli i podmiotów obywatelskich w podejmowaniu rozstrzygnięć publicznych na poziomie lokalnym, red. M. Stec, M. Mączyński, Warszawa 2012
Kruszakin M., Partycypacja społeczna w procesie inwestycyjno-budowlanym realizowanym w oparciu o tzw. specustawy [w:] Partycypacja społeczna w samorządzie terytorialnym, red. B. Dolnicki, Warszawa 2014
Micińska M., Partycypacja publiczna w procesie inwestycyjnym w świetle zasady demokracji uczestniczącej, „Przegląd Legislacyjny” 2005/3–4
Pawłowski S., Konsultacje obligatoryjne i fakultatywne w ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym a zakres uspołecznienia procesów planowania przestrzennego, „Ruch Prawniczy Ekonomiczny i Społeczny” 2015/1
Rokicka K., Udostępnienie dokumentów planistycznych jako przejaw zasady jawności [w:] Jawność w samorządzie terytorialnym, red. B. Dolnicki, Warszawa 2015
Sagan B., Planowanie przestrzenne a zasada jawności działania organów administracji. Wybrane zagadnienia [w:] Jawność w samorządzie terytorialnym, red. B. Dolnicki, Warszawa 2015
Szachetko J.H., Partycypacja społeczna w lokalnej polityce przestrzennej, Warszawa 2017


dr Jacek Kaczor
jest adiunktem na Wydziale Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytetu Wrocławskiego oraz członkiem Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu
nr ORCID: 0000–0002–8609–5113

Stosowanie „Zasad techniki prawodawczej” do miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego

Artykuł podejmuje problematykę możliwości stosowania „Zasad techniki prawodawczej” do redagowania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Autor stawia tezę, że choć plany miejscowe charakteryzują się pewnymi odrębnościami w stosunku do innych aktów normatywnych, to jednak specyfika ta nie jest aż tak duża, by dyrektywy ogólnej techniki legislacyjnej nie mogły mieć do nich bezpośrednio lub przynajmniej pośrednio zastosowania. W zasadniczej części artykułu autor wykazuje, jak poszczególne grupy dyrektyw legislacyjnych przekładają się na wymogi redagowania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego.

Słowa kluczowe: miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, zasady techniki prawodawczej, redagowanie aktów prawnych, nowelizacja, tekst jednolity, sprostowanie błędów

  

dr Jacek Kaczor
is an assistant professor at the Faculty of Law, Administration and Economics of the University of Wrocław and a member of the Self-Government Appeal Board in Wrocław
nr ORCID: 0000–0002–8609–5113

Application of the ‘Principles of legislative technique’ to local land use plans

The article discusses the matter of the ability to apply the ‘Principles of legislative technique’ to the drafting of local land use plans. The author presents the argument that, although local land use plans have a certain separateness with respect to other normative acts, this specifi city is not so great that directives on general legislative techniques cannot be directly or indirectly applied to them. In the main part of the article, the author demonstrates how individual groups of legislative directives translate into requirements to draft local land use plans.

Keywords: local land use plan, principles of legislative technique, drafting legal acts, amendment, consolidated text, correction of errors


Bibliografia:

Bąkowski T., Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz, Kraków 2004
Błachut M., Kaczor J., Błędy w tytułach i podstawach prawnych aktów prawa miejscowego jednostek samorządu terytorialnego, „Samorząd Terytorialny” 2013/6
Kaczor J., Językowy aspekt redagowania i interpretacji miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, „Samorząd Terytorialny” 2014/10
Lewandowski S., Machińska H., Malinowski A., Petzel J., Logika dla prawników, Warszawa 2010
Planowanie i zagospodarowanie przestrzenne. Komentarz, red. Z. Niewiadomski, Warszawa 2013
Wierczyński M., Redagowanie i ogłaszanie aktów normatywnych. Komentarz, Warszawa 2016
Wronkowska S., Zieliński M., Komentarz do zasad techniki prawodawczej z dnia 20 czerwca 2002 r., Warszawa 2004
Ziembiński Z., Logika praktyczna, Warszawa 2002


dr inż. arch. Tomasz Zaborowski
jest adiunktem w Katedrze Geografii Miast i Planowania Przestrzennego Wydziału Geografii i Studiów Regionalnych Uniwersytetu Warszawskiego, projektantem w Miejskiej Pracowni Urbanistycznej w Radomiu
nr ORCID: 0000–0001–9656–5169

Miejskie obszary funkcjonalne w projekcie Planu zagospodarowania przestrzennego województwa mazowieckiego z 24.07.2018 r. – krytyka w oparciu o niemiecką praktykę Regionu Hanowerskiego

Zarząd Województwa Mazowieckiego 24.07.2018 r. przyjął, po czym skierował do konsultacji społecznych, projekt Planu zagospodarowania przestrzennego województwa mazowieckiego (PZPW). Od czasu nowelizacji ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w 2014 r. rolą Planu zagospodarowania przestrzennego województwa jest m.in. delimitacja miejskich obszarów funkcjonalnych oraz sformułowanie polityki przestrzennej ich dotyczącej. Celem niniejszego artykułu jest ocena uwzględnienia w projekcie planu zagadnienia delimitacji i planowania przestrzennego w miejskich obszarach funkcjonalnych województwa mazowieckiego. Podstawą oceny były uregulowania ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, dokumenty planistyczne wyższego rzędu oraz przykład dobrej praktyki niemieckiego planowania subregionalnego w Regionie Hanowerskim. Badanie wykazało pominięcie lub ogólnikowe potraktowanie w projekcie planu istotnych kwestii z zakresu planowania miejskich obszarów funkcjonalnych.

Słowa kluczowe: planowanie regionalne, plan zagospodarowania przestrzennego województwa, miejskie obszary funkcjonalne, ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, województwo mazowieckie, Region Hannover, Radomski Obszar Funkcjonalny

 

dr eng. arch. Tomasz Zaborowski
is an assistant professor at the Seat of Urban Geography and Spatial Planning at the Faculty of Geography and Regional Studies of the University of Warsaw, designer at the City Urban Planning Studio in Radom
nr ORCID: 0000–0001–9656–5169

Urban functional areas in the draft land use plan of the Masovian Voivodship of 24/07/2018 – critical commentary based on the German practice of the Hanover Region

On 24/07/2018, the Management Board of the Masovian Voivodship adopted and then sub-
mitted the draft land use plan of the Masovian Voivodship for public consultation. Since the
amendment of the Act on Spatial Planning and Development in 2014, the role of the voivodship land use plan has been to delimit urban functional areas and formulate the spatial policy regarding them. The objective of this article is to evaluate the inclusion of the issue of delimitation and spatial planning in the functional urban areas of the Masovian Voivodship in the draft of the plan. The grounds for the assessment were the provisions of the Act on Spatial Planning and Development, higher-order planning documents and an example of good practice of German sub-regional planning in the Hanover Region. The analysis disclosed the omission or excessively general treatment of important issues in the planning of urban functional areas in the draft plan.

Keywords: regional planning, voivodship land use plan, urban functional areas, Act on Spatial Planning and Development, Masovian Voivodship, Hannover Region, Radom Functional Area

Bibliografia:

Cieszkowski Z., Analiza dotychczasowych prób lokalizacji elektroenergetycznej linii przesyłowej 400 kV Kozienice–Ołtarzew, „Mazowsze. Studia Regionalne” 2017/23
Jędraszko A., Zagospodarowanie przestrzenne w Polsce. Drogi i bezdroża regulacji ustawowych, Warszawa 2005
Kociuba D., Miejskie obszary funkcjonalne – wyzwania planistyczne, „Studia Miejskie” 2015/18
Kowalewski A. (i in.), Ekonomiczne straty i społeczne koszty niekontrolowanej urbanizacji w Polsce – wybrane fragmenty raportu, „Samorząd Terytorialny” 2014/4
Lisowski A., Grochowski M., Procesy suburbanizacji. Uwarunkowania, formy i konsekwencje [w:] Ekspertyzy do Koncepcji Przestrzennego Zagospodarowania Kraju 2008–2033, t. 1, Warszawa 2008
Lorens P., Suburbanizacja w procesie rozwoju miasta postsocjalistycznego[w:] Problem suburbanizacji, red. P. Lorens, Warszawa 2005
Obłoza P. (i in.), Sieć wielofunkcyjnych terenów otwartych systemu przyrodniczego (Green Belt) w ramach projektu „Strategia rozwoju miejskiego Radomskiego Obszaru Funkcjonalnego (ROF)”, Siedlce 2015
Schmitz G., Regionalplanung [w:] Handwörterbuch der Raumordnung, Hannover 2005
Scholich D., Vorranggebiet, Vorbehaltsgebiet, Eignungsgebiet [w:] Handwörterbuch der Raumordnung, Hannover 2005
Sinz M., Region [w:] Handwörterbuch der Raumordnung, Hannover 2005
Zaborowski T., Polityka przestrzenna kształtowania koncentracji osadnictwa Anglii i Niemiec. Cele i instrumentarium planistyczne, Warszawa 2017
Zachariasz I., Przemiany samorządu wielkich miast Niemiec w XX w., „Samorząd Terytorialny” 2010/7–8


dr Anna Fogel
jest pracownikiem Instytutu Rozwoju Miast i Regionów w Warszawie
nr ORCID: 0000–0002–8378–727X

Regulacje prawne w zakresie ochrony krajobrazu przed reklamami wizualnymi – wzmocnienie czy dezintegracja systemu?

Przedmiotem artykułu jest próba oceny regulacji prawnych dotyczących reklam wizualnych
w krajobrazie. Materia ta jest bowiem regulowana przez wiele ustaw, które nie zawsze pozostają ze sobą spójne. Stosowanie rozproszonych przepisów prowadzi do trudności w ich interpretacji i, w konsekwencji, zamiast tworzyć wewnętrznie całościowy system norm prawnych, prowadzi – w ocenie autorki – do jego osłabienia. Potwierdzeniem takiej tezy jest dalece niezadowalające wdrażanie regulacji prawnych dedykowanych ochronie przed niekorzystnym wpływem reklamy wizualnej na krajobraz przez samorządy lokalne.

Słowa kluczowe: krajobraz, reklamy, planowanie i zagospodarowanie przestrzenne

 

dr Anna Fogel

is an employee of the Institute of Urban and Regional Development in Warsaw
nr ORCID: 0000–0002–8378–727X

Legal regulations regarding the protection of the landscape from visual advertising – reinforcement or disintegration of the system?

The article constitutes an attempt to assess the legal regulations regarding visual advertisements in the landscape. This matter is regulated by many laws that are not always consistent. The application of dispersed provisions leads to difficulty in interpreting them and, consequently, instead of creating an internally consistent system of legal norms, according to the author, leads to its weakening. The confirmation of this theory is the highly unsatisfactory implementation of legal regulations dedicated to protection against the adverse effects of visual advertising on the landscape by the local self-governments.

Keywords: landscape, advertising, spatial planning and management


Bibliografia:

Fogel A., Nowe akty planistyczne służące ochronie krajobrazu, „Administracja. Teoria. Dydaktyka. Praktyka” 2016/2
Fogel A., Fogel P., Nowak M.J., Poniatowski B., Zachariasz I., Analiza wyników ankiety w zakresie identyfikacji zakresu i stopnia zaawansowania prac w gminach nad uchwałami „reklamowymi”, z uwzględnieniem specyfiki gmin uzdrowiskowych, Warszawa 2017
Habuda A., Systemowość prawa ochrony środowiska. Fakt czy postulat? [w:] Zagadnienia systemowe prawa ochrony środowiska, red. P. Korzeniowski, Łódź 2015
Kledzik P., Zasady umieszczania reklam w pasie drogowym dróg publicznych oraz naliczania związanych z tym opłat i kar pieniężnych: po zmianach wprowadzonych ustawą krajobrazową, „Administracja. Teoria. Dydaktyka. Praktyka” 2016/2
Niżnik-Dobosz I., Estetyka techniczna i ład przestrzenny jako pojęcia prawa budowlanego oraz prawa planowania i zagospodarowania przestrzeni [w:] Przestrzeń i nieruchomości jako przedmiot prawa administracyjnego. Publiczne prawo rzeczowe, red. I. Niżnik-Dobosz, Warszawa 2012
Prawo administracyjne, red. J. Boć, Wrocław 2007
Prawo administracyjne, red. M. Wierzbowski, Warszawa 2002
Rakoczy B., Prawo ochrony środowiska w styku z innymi obszarami systemu prawa [w:] Zagadnienia systemowe prawa ochrony środowiska, red. P. Korzeniowski, Łódź 2015
Trzewik J., Kilka refleksji na temat redukcji obciążeń administracyjnych w prawie ochrony środowiska, „Przegląd Prawa Ochrony Środowiska” 2013/2


dr Zbigniew Gromek
jest adiunktem w Katedrze Prawa Konstytucyjnego na Wydziale Prawa i Administracji
Uniwersytetu Warszawskiego, ekspertem ds. legislacji w Kancelarii Sejmu
nr ORCID 0000–0003–1873–1998

Uchwały krajobrazowe

Na mocy ustawy krajobrazowej, radom gmin zostało przyznane uprawnienie do określenia w drodze uchwały (tzw. uchwała krajobrazowa) zasad i warunków sytuowania obiektów małej architektury, tablic reklamowych i urządzeń reklamowych oraz ogrodzeń. W założeniu ustawodawcy uchwały krajobrazowe mają stanowić instrument pozwalający gminom na kształtowanie – w sposób efektywny – zasad sytuowania wymienionych obiektów na obszarze gminy. Przedmiotem artykułu jest analiza wybranych zagadnień dotyczących podejmowania przez rady gmin uchwał krajobrazowych. Przybliżono charakter uchwały krajobrazowej jako jednego z aktów planistycznych z zakresu planowania przestrzennego. Omówiono zakres przedmiotowy uchwały krajobrazowej, jak również tryb prac nad tą uchwałą. Ponadto poruszono kwestię dopuszczalności objęcia postanowieniami uchwały tych nośników reklamowych, które zostały usytuowane przed jej wejściem w życie.

Słowa kluczowe: uchwały krajobrazowe, tablice reklamowe i urządzenia reklamowe,planowanie i zagospodarowanie przestrzenne, władztwo planistyczne gminy

 

dr Zbigniew Gromek
is an assistant professor at the Chair of Constitutional Law in the Faculty of Law and Administration of the University of Warsaw, a legislation expert in the Chancellery of the Polish Sejm
nr ORCID 0000–0003–1873–1998

Landscape resolutions

The Landscape Act has authorized municipal councils to specify the principles and conditions of situating low-level architectural structures, billboards and advertising devices, as well as fencing, by way of a resolution (a so-called landscape resolution). The assumption of the lawmakers was that landscape resolutions are to constitute an instrument enabling municipalities to effectively develop the principles of locating these structures within the municipality. The article addresses selected issues of municipal councils passing landscape resolutions. It describes the nature of the landscape resolution as one of the planning acts with respect to spatial planning. It discusses the subjects that the landscape resolution needs to address, as well as the procedure of work on this resolution. Furthermore, it addresses the issue of whether it is admissible to include provisions in the resolution on those advertising media that were erected before it becomes effective.

Keywords: landscape resolutions, billboards and advertising devices, spatial planning and development, the municipality’s planning authority

Bibliografia:

Fogel A., Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym – art. 37a [w:] G. Goleń, A. Fogel, A. Staniewska, Ustawa krajobrazowa: komentarz do przepisów wprowadzonych w związku ze wzmocnieniem narzędzi ochrony krajobrazu, red. A. Fogel, Warszawa 2016
Gromek Z., Obowiązek dostosowania (usunięcia) tablic reklamowych i urządzeń reklamowych jako skutek wejścia w życie uchwały reklamowej – problematyka ochrony praw nabytych, „Zeszyty Prawnicze BAS” 2019/1, s. 25–41
Planowanie i zagospodarowanie przestrzenne. Komentarz, red. Z. Niewiadomski, Warszawa 2018

 

dr Renata Cybulska
jest adiunktem w Katedrze Prawa Samorządu Terytorialnego Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Śląskiego
nr ORCID: 0000–0002–4980–5841

Wątpliwości wokół terminu odpowiedzi na wniosek w zakresie informacji publicznej

Obecnie dostęp do informacji publicznej jest realizowany w bardzo szerokim zakresie, dlatego też przepisy dotyczące terminów rozpoznawania wniosków mają znaczenie nie tylko dla podmiotów zainteresowanych uzyskaniem informacji publicznej, ale też dla obowiązanych do jej udzielenia. Zagadnieniem, które może budzić wątpliwości jest termin udostępniania informacji publicznej w przypadku wniosków o nieprecyzyjnej treści, jak również sam sposób obliczania terminu do rozpoznania wniosku. W niniejszym opracowaniu wskazane są owe niejasności wraz z wnioskami de lege ferenda.

Słowa kluczowe: informacja publiczna, termin rozpoznania wniosku, wniosek nieprecyzyjny


dr Renata Cybulska
is an assistant professor at the Seat of Territorial Self-Government Law at the Faculty of Law and Administration of the University of Silesia in Katowice
nr ORCID: 0000–0002–4980–5841

Doubts about the timing of the response to a request for public information

Access to public information is currently provided to a very broad extent, which is why the regulations on the results of the consideration of requests are only of significance to the entities that are interested in obtaining the public information, but also to those that are obliged to provide it.
The matter that can give rise to doubts is the timing for the provision of public information in the case of requests of an imprecise content, as well as the method itself of calculating the timing for considering the request. This article presents these imprecisions, together with de lege ferenda conclusions.

Keywords: public information, deadline for considering the request, imprecise request

Bibliografia:

Bernaczyk M., Prawo do informacji publicznej w Polsce i na świecie, Warszawa 2014;
Fleszer D., Przedmiot, forma, tryb oraz zasady niezwłocznego udostępnienia informacji publicznej, „Casus” 2010/4;
Kamińska I, Rozbicka-Ostrowska M., Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Warszawa 2016;
Piskorz-Ryń A. [w:] Jawność i jej ograniczenia, red. G. Szpor, t. 3, Skuteczność regulacji, red. Z. Kmieciak, Warszawa 2013
Sitniewski P., Dostęp do informacji publicznej pytania i odpowiedzi, LEX/el. 2014
Szustakiewicz P. [w:] M. Bidziński, M. Chmaj, P. Szustakiewicz, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Warszawa 2018


dr Beata Wieteska-Rosiak
jest pracownikiem Instytutu Gospodarki Przestrzennej w Katedrze Inwestycji i Nieruchomości na Wydziale Ekonomiczno-Socjologicznym Uniwersytetu Łódzkiego
nr ORCID: 0000–0003–0353–2558

Miary rezyliencji miejskiej i ich praktyczne zastosowanie

Celem artykułu jest przedstawienie i opis prezentowanych w literaturze możliwości pomiaru odporności. Na potrzeby pracy wyodrębniono miary holistyczne, przedmiotowe i szczegółowe.
Analiza literatury wskazuje, że można mierzyć poziom odporności miasta, regionu, państwa, społeczeństwa, gospodarki, środowiska, przedsiębiorstw, gospodarstw domowych, także dla poszczególnych zakłóceń. Z badań wynika, że miary różnią się między sobą celem i przedmiotem badania, liczbą i rodzajem zaproponowanych zmiennych. Z analizy wynika, że rezyliencja ma złożony charakter. Opisane w pracy miary są spójne ze sobą i proponują podobne zestawy zmiennych, które opisują rezyliencje. Możliwości pomiaru odporności polskich miast są w dużym stopniu zależne od dostępności danych statystycznych. W artykule zaproponowano wskaźniki, przy pomocy których możliwy jest pomiar rezyliencji. Odnoszą się łącznie do wymiaru społecznego, gospodarczego, środowiskowego i instytucjonalnego (podejście holistyczne). W pracy zaprezentowane zostały wyniki badania ujęte w postaci rankingu rezyliencji polskich miast na prawach powiatu. Dodatkowo utworzony został rankingu rezyliencji polskich regionów. W tym celu wykorzystano metodę Hellwiga.

Słowa kluczowe: rezyliencja, miary rezyliencji (odporności), rozwój miast, ranking rezyliencji polskich miast i regionów

 

dr Beata Wieteska-Rosiak
is working in Institute of Spatial Economy, Department of Investment and Real Estate, Faculty of Economics and Sociology, University of Lodz
nr ORCID: 0000–0003–0353–2558

Measures of urban resilience and their practical application

The aim of the article is to present the options of resistance measurement. Author identified holistic, objective and detailed measures. Literature analysis indicates that the level of resilience of the city, region, state, society, economy, environment, enterprises, households, disturbances can be measured. The measures differ in the purpose and subject of the study, the number and type of proposed variables. Resilience has a complex character. The measures are consistent and suggest similar sets of variables that describe resilience. Resistance measurement of Polish cities depends on the availability of statistical data. The article proposes indicators by which it is possible to measure Polish resilience. The social, economic, environmental and institutional dimensions were taken into account (holistic approach). The results of the study were presented. A ranking of resilience of Polish cities with poviat rights has been created. In addition, a resilience ranking of Polish regions was proposed. For this purpose, the Hellwig method was used.

Keywords: resilience, measures of resilience, urban development, ranking of resilience of Polish cities and regions

Bibliografia:

American Planning Association, Conceptualizing and Measuring Resilience, OREGON PLANNERS’ JOURNAL, SEPTEMBER/OCTOBER 2012, s. 14, https://www.oregonapa.org/wp-content/uploads/2014/09/16261_3_2012Sept-Oct_OPJ.pdf s. 14, (dostęp: 20.07.2019 r.)
Briguglio L., Cordina G., Bugeja S., Farrugia N., Conceptualizing and measuring economic resilience, https:// pdfs.semanticscholar.org/ef42/ba732b9236f748740aba436e6efd474149c8.pdf (dostęp 2.07.2019 r.)
City Resilience Index, The Rockefeller Foundation, https://www.arup.com/perspectives/publications/research/section/city-resilience-index (dostęp: 2.07.2019 r.)
City Resilience Index, Research Report, t. 4, Measuring City Resilience, Rockefeller Foundation, https://www.dropbox.com/s/8yhle0rdu85fv0w/C16%20-%20CRI%20Research%20Report%20Vol%204%20-%20Measuring%20City%20Resilience.pdf?dl=0 (dostęp: 20.07.2019 r.)
Community Based Resilience Analysis (CoBRA): Conceptual Framework and Methodology, http://www.undp.org/content/dam/undp/library/Environment%20and%20Energy/sustainable%20land%20management/
CoBRA/CoBRRA_Conceptual_Framework.pdf (dostęp: 2.07.2019 r.)
Cox E., Broadbridge A., Raikes L., Building economic resilience? An analysis of local enterprise partnerships’ plans, Newcastle Upon Tyne 2014
Cutter S.L., Emrich Ch.T., Burton Ch.G., Baseline Indicators for Disaster Resilient Communities, Columbia 2013, http://www.resilientus.org/wpcontent/uploads/2013/03/Susan_Cutter_1248296816.pdf (dostęp: 2.07.2019 r.)
Gall M., From Social Vulnerability to Resilience: Measuring Progress toward Disaster Risk Reduction, „Interdisciplinary Security Connections” 2013/13 Global Resilience Index 2017, http://www.supplychain247.com/paper/2017_resilience_index_annual_report/, s. 3–20, (dostęp: 20.07.2019 r.)
Hill E., Clair T.St., Wial H., Wolman H., Atkins P., Blumenthal P., Ficenec S., Friedhoff A., Economic Shocks and Regional Economic Resilience. Building Resilient Regions, https://gwipp.gwu.edu/sites/g/fi les/zaxdzs2181/f/downloads/Working_Paper_040_Economic_Shocks.pdf (dostęp: 2.07.2019 r.)
Index of Economic Resilience, https://docplayer.net/40145626-Index-of-economic-resilience-sheffi eld-city-region-report-reference.html, (dostęp: 20.07.2019 r.).
Łogwiniuk K., Zastosowanie metod taksonomicznych w analizie porównawczej dostępu do infrastruktury ICT przez młodzież szkolną w Polsce, „Ekonomia i Zarządzanie” 2011/1
Renschler C.S., Frazier A.E., Arendt L.A., Cimellaro G.P., Reinhorn A.M., Bruneau M., A Framework for Defining and Measuring Resilience at the Community Scale: The PEOPLES Resilience Framework, http://peoplesresilience.org/wp-content/uploads/2013/07/2010_Renschler_PEOPLES_Resilience.pdf (dostęp: 20.07.2019 r.).
Resilient Melbourne. Viable Sustainable Liveable Prosperous, Melbourne 2016, https://www.melbourne.vic.gov.au/SiteCollectionDocuments/resilient-melbourne-strategy.pdf (dostęp: 2.07.2019 r.).
Röhn O., Sánchez A.C., Hermansen M., Rasmussen M., Economic resilience: A new set of vulnerability indicators for OECD countries, OECD Economics Department Working Papers No. 1249, http://www.oecd-ilibrary.org/docserver/download/5jrxhgjw54r8-en.pdf?expires=1505476835&id=id&accname=guest&checksum=683E3670237F24EEC6350255E242610D (dostęp 2.07.2019 r.)
Summers J.K., Smith L.M., Harwell L.C., Buck K.D., Conceptualizing holistic community resilience to climate events: Foundation for a climate resilience screening index, „GeoHealth” 2017/1, http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/2016GH000047/pdf (dostęp: 2.07.2019 r.)
Winderl T., Disaster resilience measurements, http://www.preventionweb.net/files/37916_disasterresilience-measurementsundpt.pdf (dostęp: 2.07.2019 r.)


Anna Maria Szluz
jest doktorantką SWPS w Warszawie, pracownikiem Biura Interwencyjnej Pomocy Prawnej Kancelarii Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej, stypendystką MNiSW
nr ORCID: 0000–0003–2881–8747

Płaszczyzna prawna dla działań innowacyjnych w samorządzie terytorialnym

Przedmiotem analizy artykułu jest próba odnalezienia przestrzeni prawnej dla działań innowacyjnych, są one bowiem motorem i instrumentem reformowania administracji publicznej. W tekście zaprezentowano idee budżetów partycypacyjnych, które tworzą szansę na wprowadzenie kreatywnych pomysłów obywateli w miastach. W dalszej kolejności odniesiono się do klauzul społecznych wprowadzanych w zamówieniach publicznych, dzięki którym zwiększa się zatrudnienie osób marginalizowanych. Jednym z istotnych elementów innowacyjnego rozwoju jednostek samorządu terytorialnego stało się partnerstwo publiczno-prywatne, w ramach którego współpracujące podmioty dzielą się wkładem, kosztami czy obowiązkami. Ponadto w kontekście poszukiwań przestrzeni prawnej dla działań innowacyjnych ważne okazało się odniesienie do klastrów, które niewątpliwie wspomagają rozwój gospodarki regionu.

Słowa kluczowe: samorząd terytorialny, innowacje, innowacje w samorządzie terytorialnym

 

Anna Maria Szluz
is PhD student at SWPS in Warsaw, an employee of the Legal Aid Intervention Office President of the Republic of Poland, scholarship holder of the Ministry of Science and Higher Education
nr ORCID: 0000–0003–2881–8747

Legal plane for innovative activities in territorial self-government

The subject of the analysis in the article is the attempt to fi nd legal space for innovative activities, as they are the driving force and instrument for reforming public administration. The text presents the idea of participatory budgets, which create an opportunity for introducing creative ideas of citizens into towns and cities. Next, reference is made to the social clauses introduced in public procurement, as a result of which employment of marginalized people is increasing.
One of the important elements of the innovative development of territorial self-government units is public-private partnership, in which the cooperating entities share their contribution, costs or obligations. Furthermore, in the context of seeking legal space for innovative activities, it proved to be important to refer to clusters which doubtlessly support the development of the region’s economy.

Keywords: territorial self-government, innovations, innovations in territorial self-government

Bibliografia:

Afonso O., Monteiro S., Thompson M., A Growth Model for the Quadruple Helix, „Journal of Business Economics and Management” 2012/13, http://www.questia.com/read/1G1–310868541/a-growth-model-for-thequadruple-helix
Baranowska A., Klastry zaawansowanych technologii jako instrument wsparcia rozwoju i konkurencyjności regionów – analiza i wnioski dla polityki regionalnej oraz polityki spójności, Warszawa 2009, s. 67
Betleja M., Dolina Lotnicza jako przykład klastra przemysłowego, „Bussines&Beauty” 2011/6, http://www.businessandbeauty.pl/dolina-lotnicza-jako-przyklad-klastra-przemyslowego/
Bloch C., Measuring Public Innovation in the Nordic Countries (MEPIN), Oslo 2011, s. 8
Bobrecka-Jamro D., Wprowadzenie do problematyki klastrów [w:] D. Bobrecka-Jamro (red.), W. Jastrzębska, E. Szpunar-Krok, B. Tuziak, Klastry w agrobiznesie. Uwarunkowania funkcjonowania i wpływ na rozwój lokalnej przedsiębiorczości, Warszawa 2008, s. 10
Buczyńska G., Frączek D., Kryjom P., Raport z inwentaryzacji klastrów w Polsce 2015, Warszawa 2016, s. 16–17
Budżet Obywatelski Rzeszów, Rzeszowski Budżet Obywatelski – statystyki, http://rbo.rzeszow.pl/rzeszowski-budzet-obywatelski-statystyki/
Carayannis E., Campbell D., Open Innovation Diplomacy and a 21st Century Fractal Research, Education and Innovation (FREIE) Ecosystem: Building on the Quadruple and Quintuple Helix Innovation Concepts and the „Mode 3” Knowledge Production System, LLC 2011
Ekonomiaspołeczna.pl, Klauzule społeczne, http://www.ekonomiaspoleczna.pl/x/684415
Gronkiewicz-Waltz H., Jakacka B., O ustroju samorządu miasta stołecznego Warszawy, „Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny” 2015/3, s. 162
Grycuk A., Klastry jako instrument polityki regionalnej, Biuletyn Biura Analiz Sejmowych „INFOS. Zagadnienia Społeczno-gospodarcze” 2010/13, s. 3
Hermaniuk J., Klastry i klastering – istota, funkcje, typologia [w:] Jak stworzyć klaster. Przewodnik, red. W. Szajna, Rzeszów 2011, s. 7
Innowacje w sektorze publicznym. Raport przedstawiający aktualny stan wiedzy, oprac. Fundusz ARC, Sofia 2013, s. 32
Kalinowski T.B., Innowacyjność przedsiębiorstw a systemy zarządzania jakością, Warszawa 2010, s. 13
Kłębłowski W., Budżet partycypacyjny. Krótka historia obsługi, Warszawa 2013, s. 14
Kowalski R., Klauzule społeczne w nowelizacji zamówień publicznych. Co zmienią?, http://poradnik.ngo.pl/wiadomosc/1923294.html
Kraszewski D., Mojkowski K., Budżet obywatelski w Polsce, Warszawa 2014, s. 5
Leydesdorff L., Etzkowitz H., The Transformation of University-industry-government Relations, „Electronic Journal of Sociology” 2001, https://repository.arizona.edu/bitstream/handle/10150/106531/th.html?sequence=3&isAllowed=y
Mędrzycki R., Nowe formy działania administracji publicznej i partnerów społecznych w zakresie przeciwdziałania bezdomności [w:] Bezdomność problemy prawne. Innowacyjne rozwiązania, red. I. Lipowicz, Warszawa 2016, s. 67–68
Mikołajczyk B., Innowacje w sektorze publicznym w krajach Unii Europejskiej (wyniki badań), „Studia Ekonomiczne” nr 173: Innowacje w bankowości i finansach, Katowice 2013, s. 96
Najwyższa Izba Kontroli, NIK o stosowaniu klauzul społecznych w zamówieniach publicznych, https://www.nik.gov.pl/aktualnosci/nik-o-stosowaniu-klauzul-spolecznych-w-nbsp-zamowieniach-publicznych.html
Podgórniak-Krzykacz A., Innowacje w samorządzie terytorialnym [w:] Innowacje 2014. Innowacyjne działania w ICT, red. P.A. Nowak, Łódź 2014, s. 7–8
Poniatowicz M., Kontrowersje wokół idei budżetu partycypacyjnego jako instrumentu fi nansów lokalnych, „Studia Ekonomiczne” 2014/198, cz. 1, s. 185
Porter M.E., Clusters and the New Economic Competition, „Harvard Business Review” 1998, November–December, s. 78.
Rudolf W., Koncepcja governance i jej zastosowanie – od instytucji międzynarodowych do niższych szczebli władzy, „Acta Universtitais Lodziensis. Folia Oeconomica” 2010/245, s. 73–82
Rudolf W., Karpińska M., Marketing terytorialny w działalności samorządu terytorialnego [w:] red. R. Brol, Gospodarka lokalna i regionalna w teorii i praktyce, „Prace Naukowe Akademii Ekonomicznej we Wrocławiu” 2005/1083, red. R. Brol, s. 690–698
Rytel-Warzocha A., Partycypacja społeczna w sprawach budżetowych Model Porto Alegre jako pierwowzór rozwiązań europejskich, „Przegląd Prawa Konstytucyjnego” 2010/1, s. 93
Stokłuska E., Opis przykładu partycypacji. Budżet obywatelski w Sopocie, Pracownia Badań i Innowacji Społecznych, http://partycypacjaobywatelska.pl/wpcontent/uploads/2015/09/praktyka_budzet_obywatel-
ski_sopot.pdf, s. 3–4
Szabroński S., Klauzule społeczne w zamówieniach publicznych a zrównoważony rozwój lokalny, „Warmińsko-Mazurski Kwartalnik Naukowy” 2013/1, s. 155
Urząd Miasta Stołecznego Warszawy, http://twojbudzet.um.warszawa.pl/poprzednie-edycje
Wojciechowski M., Innowacje w samorządzie terytorialnym [w:] Innowacje 2015. Rozwój społeczeństwa informacyjnego w nowej perspektywie finansowej, red. P.A. Nowak, Łódź 2015, s. 120–122
Zhendov A., Innowacje w sektorze publicznym. Raport przedstawiający stan wiedzy, Warszawa 2013, s. 103


dr Dominika Cendrowicz
jest adiunktem w Zakładzie Ustroju Administracji Publicznej w Instytucie Nauk Administracyjnych na Wydziale Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytetu Wrocławskiego
nr ORCID: 0000–0002–2358–7188

dr Radosław Mędrzycki
jest adiunktem w Katedrze Prawa Administracyjnego i Samorządu Terytorialnego na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie
nr ORCID: 0000–0002–9407–4881

Rodzina jako podmiot ochrony danych osobowych w pomocy społecznej

Celem artykułu jest analiza sytuacji prawnej rodziny jako podmiotu ochrony danych osobowych w pomocy społecznej. Autorzy stawiają pytanie, czy istnieje kategoria danych osobowych rodziny jako podmiotu świadczeń z pomocy społecznej, czy też mówić można wyłącznie o osobie fizycznej jako o podmiocie ochrony danych osobowych? Rozważania zawarte w artykule dotyczą rodzajów danych osobowych, które są gromadzone i przetwarzane przez samorządowe organy pomocy społecznej, gdy o świadczenie ubiega się rodzina oraz zakresu ich ochrony w świetle ostatnich zmian przepisów dotyczących danych osobowych.

Słowa kluczowe: rodzina, pomoc społeczna, dane osobowe, przetwarzanie i gromadzenie danych osobowych, ochrona danych osobowych, prawo do prywatności

 

dr Dominika Cendrowicz
is an assistant professor at the Department of the Public Administration System at the Institute of Administrative Studies, Faculty of Law, Administration and Economics of the University of Wrocław
nr ORCID: 0000–0002–2358–7188

dr Radosław Mędrzycki
is an assistant professor at the Chair of Administrative and Territorial Self-Government Law of the Cardinal Stefan Wyszyński University in Warsaw
nr ORCID: 0000–0002–9407–4881

The family as a subject of personal data protection in social welfare

The objective of the article is to analyse the legal position of the family as a subject of personal data protection in social welfare. The authors pose the question of whether there is a category of a family’s personal data that is a subject of social welfare benefits, or rather whether only an individual can be a subject of personal data protection. The article describes the types of personal data which are collected and processed by self-government social welfare authorities when a family is applying for social welfare and the extent of protection of this personal data in the light of the latest amendments to the personal data regulations.

Keywords: family, social welfare, personal data, personal data processing and collection, personal data protection, the right to privacy

Bibliografia:

Boć J., Lisowski P., Normatywizacja wartości w prawie administracyjnym [w:] Wartości w prawie administracyjnym, red. J. Zimmermann, Warszawa 2015
Cendrowicz D., Sytuacja administracyjnoprawna adresata świadczeń z zakresu pomocy społecznej, Wrocław 2017
Fajgielski P., Ogólne rozporządzenie o ochronie danych. Ustawa o ochronie danych osobowych. Komentarz, Warszawa 2018
Gumularz M., Ochrona danych osobowych w sektorze publicznym, Warszawa 2018
Jończyk J., Prawo zabezpieczenia społecznego, ubezpieczenia społeczne i zdrowotne, bezrobocie i pomoc społeczna, Kraków 2001
Kodeks rodzinny i opiekuńczy, red. J. Pietrzykowski, Warszawa 2015
Krasuski A., Ochrona danych osobowych na podstawie RODO, Warszawa 2018
Lipowicz I., Godność ludzka w świetle prawa administracyjnego, „Przegląd Filozoficzno-Literacki” 2012/1–2
Maciejko M., Komentarz do art. 6 [w:] W. Maciejko, P. Zaborniak, Ustawa o pomocy społecznej. Komentarz, Warszawa 2013
Nitecki S., Komentarz do ustawy o pomocy społecznej, Wrocław 2013
Nitecki S., Prawo do pomocy społecznej w polskim systemie prawnym, Warszawa 2010
Niżnik-Dobosz I., Prawo administracyjne jako mechanizm realizacji wartości [w:] Aksjologia prawa administracyjnego, t. 1, red. J. Zimmermann, Warszawa 2018
Piskorz-Ryń A., Pracownicy socjalni, „Pracownik Samorządowy” 2012/9
Rozporządzenie UE w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i swobodnym przepływem takich danych. Komentarz, red. P. Litwiński, Warszawa 2018
Sierpowska I., Istota i zasady udzielania pomocy społecznej [w:] Meritum. Pomoc społeczna. Wsparcie socjalne, red. I. Sierpowska, Warszawa 2016
Sierpowska I., Osoba fizyczna i rodzina jako adresaci świadczeń [w:] Meritum. Pomoc społeczna. Wsparcie socjalne, red. I. Sierpowska, Warszawa 2016
Sobczyk P., Ochrona danych osobowych jako element prawa do prywatności, „Zeszyty Prawnicze UKSW” 2009/9
Wild M., Komentarz do art. 51 [w:] Konstytucja RP, t. 1, Komentarz do art. 1–86, red. M. Safjan, L. Bosek, Warszawa 2016


Artur Pytel
jest doktorantem w Katedrze Prawa Samorządu Terytorialnego na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach
nr ORCID: 0000–0001–5052–6412

Zatrudnienie urzędnika wyborczego w świetle nowelizacji z 2019 r.

W artykule autor charakteryzuje problematykę zatrudnienia urzędnika wyborczego w świetle znowelizowanego art. 191b § 1 ustawy z 5.01.2011 r. – Kodeks wyborczy oraz ustawy z 21.11.2008 r. o pracownikach samorządowych. Wśród omawianych zagadnień znalazły się m.in.: pojęcie pracownika samorządowego, charakterystyka form zatrudnienia urzędnika wyborczego w jednostkach pomocniczych gminy, zarządzie lub biurze związku międzygminnego, oraz w biurach (lub ich odpowiednikach) jednostek administracyjnych jednostek samorządu terytorialnego.

Słowa kluczowe: urzędnik wyborczy, zatrudnienie, pracownik samorządowy, jednostka pomocnicza

 

Artur Pytel
is a PhD student at the Seat of Territorial Self-Government Law at the Faculty of Law and Administration of the University of Silesia in Katowice
nr ORCID: 0000–0001–5052–6412

Employment of an electoral official in the light of the amendment of 2019

The article describes the issue of employment of an electoral official in the light of the amended Article 191b § 1 of the Electoral Code of 5 January 2011 and the Act on Self-Government Employees of 21 November 2008. The issues discussed include the notion of a self-government employee, a description of the forms of employment of an electoral official in the municipality’s auxiliary units, management board or office of an inter-municipal association, as well as in the offices (or their equivalents) of administrative units of territorial self-government units.

Keywords: electoral official, employment, self-government employee, auxiliary unit

Bibliografia:

Andrzej S., Regulacja prawna zatrudniania pracowników w samorządowych jednostkach organizacyjnych i w jednostkach pomocniczych gmin, „Samorząd Terytorialny” 2010/11
Banaszak B., Kodeks wyborczy. Komentarz, Legalis 2018
Drobny W., Mazuryk M., Zuzankiewicz P., Ustawa o pracownikach samorządowych. Komentarz, LEX 2010
Góral Z., Prawo pracy w samorządzie terytorialnym, Warszawa 1999
Lewandowska K., Lewandowski T., Strony stosunku pracy [w:] K. Lewandowska, T. Lewandowski, Wynagrodzenia pracowników samorządowych, LEX/el. 2018
Lewandowska K., Lewandowski T., Zatrudnianie pracowników samorządowych [w:] K. Lewandowska, T. Lewandowski, Wynagrodzenia pracowników samorządowych, LEX 2018
Prawo urzędnicze. Komentarz, red. K.W. Baran, LEX 2014/el.
Rycak A., Rycak M., Stępień J., Ustawa o pracownikach samorządowych. Komentarz, LEX/el. 2016
Rzetecka-Gil A., Ustawa o pracownikach samorządowych. Komentarz, LEX 2009/el.
Szewczyk H., Stosunki pracy w samorządzie terytorialnym, Warszawa 2012
Ustawa o pracownikach samorządowych. Komentarz, red. A. Szewc, Warszawa 2011
Ustawa o samorządzie gminnym. Komentarz, red. P. Chmielnicki, Warszawa 2013
Witkowski J., Status prawny nauczyciela wspomagającego zatrudnionego w szkole lub placówce prowadzonej przez jednostkę samorządu terytorialnego, „Samorząd Terytorialny” 2017/7–8


Jakub Krawczyk
Autor jest doktorantem w Katedrze Prawa Administracyjnego Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie oraz pracownikiem samorządowym
nr ORCID: 0000–0002–2889–4013

Wpływ ustawodawcy na budżet jednostek samorządu terytorialnego – rozważania na kanwie ustawy z 7.06.2018 r. o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii oraz niektórych innych ustaw

Artykuł poświęcony jest możliwości wpływu ustawodawcy zwykłego na wykonywanie budżetów jednostek samorządu terytorialnego. Wydaje się bowiem, że – ze względu na zasady decentralizacji wykonywania władzy publicznej i legalizmu – wpływ ten będzie więcej niż oczywisty. Z drugiej jednak strony samorządowi przydana jest pewna doza samodzielności, także finansowej. Organy ustawodawcze nie są także organami nadzoru nad działalnością jednostek samorządu terytorialnego. Wobec tego pojawia się problem zakresu i sposobu ingerencji ustawodawcy w tę samodzielność oraz trojakich konsekwencji, jakie może to rodzić zwłaszcza na płaszczyźnie naruszenia zasad wykonywania budżetu samorządowego, naruszenia samodzielności samorządu terytorialnego i wreszcie podstawy do formułowania roszczeń odszkodowawczych przez ten samorząd.
Ilustracją powyższego problemu stanie się nowelizacja ustawy o odnawialnych źródłach energii, która – poprzez dokonaną z mocą wsteczną zmianę definicji budowli – ingeruje w pobierany przez gminy podatek od nieruchomości, a to z kolei może pośrednio wywierać wpływ na poszczególne budżety samorządowe.

Słowa kluczowe: władztwo budżetowe, samorząd terytorialny, bezprawie legislacyjne, odnawialne źródła energii

 

Jakub Krawczyk
PhD student at the Department of Administrative Law at the Faculty of Law and Administration of the Jagiellonian University in Krakow and a local government employee

The influence of the lawmaker on the territorial self-government budgets – the considerations on the basis of the Act of June 7th 2018 amending the Act of Renewable Energy Sources and other acts

The article will be devoted to the possibility of the ordinary legislator’s influence on the implementation of budgets of local government units. It seems that, due to the principles of decentralization of the exercise of public authority and legalism, this influence will be more than obvious. On the other hand, however, the self-government is given a certain degree of independence, including financial independence. Legislative bodies are also not supervisory bodies for the activities of local government units. Therefore, the problem arises as to the extent and manner of the legislator’s interference in this independence and the three consequences that it may have, especially in terms of violation of the principles of execution of the local government’s budget, violation of the independence of local government and, finally, the basis for formulating claims for damages by this local government.
The above problem will be illustrated by the amendment of the Act on Renewable Energy Sources, which, through a retroactive change in the definition of buildings, interferes with the property tax collected by municipalities, and this in turn may have an indirect impact on individual local government budgets.

Keywords: budgetauthority, territorial self-government, legislative unlawfulness, renewable energy sources

Bibliografia:

Dąbek D., Zimmermann J., Decentralizacja poprzez samorząd terytorialny w ustawodawstwie i orzecznictwie pokonstytucyjnym [w:] Samorząd terytorialny. Zasady ustrojowe i praktyka, red. P. Sarnecki, Warszawa 2005
Dudziak S., Akty prawa miejscowego stanowione przez samorząd terytorialny – kryteria kwalifikacji, wymogi w zakresie prawidłowego stanowienia oraz konsekwencje prawne ich naruszenia, „Samorząd Terytorialny” 2012/3
Glumińska-Pawlic J., Samodzielność finansowa jednostek samorządu terytorialnego w Polsce. Studium finansowoprawne, Katowice 2003
Konstytucja RP. Komentarz, t. 1, Art. 1–86, red. M. Safjan, L. Bosek, Warszawa 2016
Konstytucja RP. Komentarz encyklopedyczny, red. W. Skrzydło, S. Grabowska, R. Grabowski, Warszawa 2009
Kornberger-Sokołowska E., Bitner M., Prawo finansów samorządowych, Warszawa 2018
Krawczyk M., Podstawy władztwa administracyjnego, Warszawa 2016
Płowiec W., Koncepcja aktu prawa wewnętrznego w Konstytucji RP, Poznań 2006
Prawo administracyjne, red. J. Boć, Wrocław 2010
Sawicka K., Samodzielność wydatkowa jednostek samorządu terytorialnego na tle odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych, „Finanse Komunalne” 2015/7–8
System Prawa Administracyjnego, red. R. Hauser, Z. Niewiadomski, A. Wróbel, t. 2, S. Biernat (i in.), Konstytucyjne podstawy funkcjonowania administracji publicznej, Warszawa 2012
Ustawa o samorządzie gminnym. Komentarz, red. B. Dolnicki, Warszawa 2016
Ustawa o samorządzie gminnym. Komentarz, red. P. Chmielnicki, Warszawa 2013
Wierczyński G., Redagowanie i ogłaszanie aktów normatywnych. Komentarz, Warszawa 2016
Zimmermann J., Prawo administracyjne, Warszawa 2018


Paweł Żuradzki
Autor jest radcą prawnym

Spory kompetencyjne na tle regulacji ustawy z 20.07.2017 r. – Prawo wodne

Poruszana w artykule problematyka ma na celu sygnalizację problemu powstawania sporów kompetencyjnych na tle regulacji ustawy z 20.07.2017 r. – Prawo wodne ze szczególnym uwzględnieniem przepisów intertemporalnych. Analiza orzecznictwa oraz prowadzenie szerszych badań doktrynalnych i jurydycznych w zakreślonej w artykule materii być może pozwoli na sformułowanie postulatów adresowanych do ustawodawcy, co winno przełożyć się w sposób bezpośredni na inicjatywę legislacyjną.

Słowa kluczowe: spory kompetencyjne, nowe prawo wodne, przepisy intertemporalne prawa wodnego

 

Paweł Żuradzki
is a legal counsel

Disputes regarding powers in the light of the provisions of the Water Law of 20 July 2017

The objective of the article is to highlight the problem of the emergence of disputes regarding powers in the light of the Water Law of 20 July 2017, with particular account taken of the intertemporal provisions. The analysis of the line of judgments and the more extensive analysis of the legal doctrine and judgments on the matter discussed in the article could perhaps enable the formulation of postulates addressed to the lawmakers, which should directly constitute a legislative initiative.

Keywords: disputes regarding powers, new Water Law, intertemporal provisions of the Water Law

Bibliografia:

Ćwiek P., Ocena wodnoprawna – nowe obowiązki inwestora [w:] P. Ćwiek (i in.), Nowe Prawo wodne, Warszawa 2017
Hauser R., Rozstrzyganie sporów kompetencyjnych [w:] Procedura administracyjna wobec wyzwań współczesności. Profesorowi zwyczajnemu dr. hab. Januszowi Borkowskiemu przyjaciele i uczniowie, Łódź 2004
Jabłoński E., Wołłejko W., Prawo wodne oraz przepisy wykonawcze i związkowe według stanu prawnego na dzień 1.01.1979 r., Warszawa 1979
Kałużny M., Prawo wodne. Komentarz, Warszawa 2012, 2016
Kapinos K., Nowe zasady korzystania z wody, „Rzeczpospolita” 2017/237
Michalski P., Wody Polskie – nowy podmiot w gospodarce wodnej [w:] K. Filipek, M. Kucharski, P. Michalski, Nowe prawo wodne. Najważniejsze zmiany dla gmin i przedsiębiorstw wodociągowo-kanalizacyjnych, Warszawa 2018
Rakoczy B., Prawo wodne. Praktyczny przewodnik, Warszawa 2018
Skoczylas A., Rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość przez NSA, Warszawa 2008
Stachowska A., Pytania i odpowiedzi [w:] P. Ćwiek (i in.), Nowe Prawo wodne, Warszawa 2017
Surowiec S., Wprowadzenie [w:] S. Surowiec, W. Tarasiewicz, T. Zwięglińska, Prawo wodne. Komentarz. Przepisy wykonawcze, Warszawa 1981
Szachułowicz J., Prawo wodne. Komentarz, Warszawa 2010
Tarno J.P., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006
Tomaszewska M., Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach w świetle nowego prawa wodnego. Komentarz, Warszawa 2018
Zimmermann J., Z problematyki sporów kompetencyjnych między organami administracji państwowej a sądami, „Państwo i Prawo” 1989/3


Patryk Ciurak
jest absolwentem Wydziału Prawa i Administracji oraz Wydziału Biologii Uniwersytetu Gdańskiego, asystentem w Zakładzie Informatyki Prawniczej Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Gdańskiego oraz wieloletnim pracownikiem Redakcji Publikacji Elektronicznych Wolters Kluwer Polska Sp. z o.o.
nr ORCID: 0000–0001–8203–4375

Różnice w terminie wypełnienia dyspozycji ustawowych przez rady gmin miejskich, miejsko-wiejskich i wiejskich w przypadku czasowego utrzymania w mocy aktów wykonawczych

Nowelizacje ustaw niejednokrotnie wymuszają na radach gmin wydanie nowych uchwał dostosowanych do zmienionego stanu prawnego (zgodnie z regułami walidacyjnymi zawartymi w rozporządzeniu Prezesa Rady Ministrów z 20.06.2002 r. w sprawie „Zasad techniki prawodawczej”).
W poniższym artykule opisano badanie mające na celu określenie, czy istnieją istotne różnice w terminie wydania nowych uchwał przez rady gmin miejskich, miejsko-wiejskich oraz wiejskich w sytuacji, gdy ustawodawca zdecydował się na terminowe albo bezterminowe utrzymanie w mocy dotychczasowych aktów wykonawczych, jak również gdy zabieg taki nie był możliwy. W badaniu porównano również liczbę przypadków i wielkość przekroczenia terminu do wydania uchwał w każdej z grup gmin, a także liczbę niewypełnionych obligatoryjnych dyspozycji ustawowych.

Słowa kluczowe: samorząd gminny, akty wykonawcze, przepisy przejściowe, reguły walidacyjne, terminowe utrzymanie w mocy, bezterminowe utrzymanie w mocy

 

Patryk Ciurak
is a graduate of the Faculty of Law and Administration, as well as the Faculty of Biology at the University of Gdańsk, an assistant lecturer at the Legal IT Department of the Faculty of Law and Administration at the University of Gdańsk and a long-term employee of the electronic publications editorial office at Wolters Kluwer Polska Sp. z o.o.
nr ORCID: 0000–0001–8203–4375

Differences in the timing of fulfilling statutory instructions by urban, mixed urban and rural, and rural municipalities in the case of temporarily upholding executive acts

Amendments to acts frequently force municipal councils to issue new executive acts, whereby the lawmakers may uphold certain executive acts. The objective of the study was to specify whether there are signifi cant differences in the timing for all types of municipal councils to issue resolutions when the lawmakers temporarily or permanently upheld or failed to uphold the previous executive acts. The study uses statistical methods to demonstrate the existence of such differences. The results also indicate a significant problem in the interpretation of the amendment by the obliged entities.

Keywords: municipal self-government, executive acts, transitional regulations, validation rules, temporary upholding, indefinite upholding

Bibliografia:

Ciurak P., Wpływ czasowego utrzymania w mocy aktów wykonawczych na wypełnianie dyspozycji ustawowych przez gminy, „Samorząd Terytorialny” 2018/12, s. 41
Dąbek D., Prawo miejscowe, Warszawa 2007
Lewicki M., Wejście w życie aktów prawa miejscowego w kontekście zasady zaufania do władz publicznych – zagadnienia wybrane na tle art. 4 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (w:) Sprawiedliwość i zaufanie do władz publicznych w prawie administracyjnym, red. M. Stahl, M. Kasiński, K. Wlaźlak, Warszawa 2015
Łomnicki A., Wprowadzenie do statystyki dla przyrodników, Warszawa 2007
Ostrowska A., Salachna J.M., Standardy legislacji samorządowej na przykładzie uchwał w sprawie trybu udzielania dotacji oświatowych, „Samorząd Terytorialny” 2016/12, s. 51
Paczocha M., Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach a zasada przyzwoitej legislacji, „Finanse Komunalne” 2013/7–8, s. 5
Tuleja P., Komentarz do art. 2 Konstytucji RP [w:] J Konstytucja RP, t. 1, Komentarz do art. 1–86, red. M. Safjan, L. Bosek, Warszawa 2016
Wierczyński G., Komentarz do rozporządzenia w sprawie „Zasad techniki prawodawczej” (w:) G. Wierczyński, Redagowanie i ogłaszanie aktów normatywnych. Komentarz, Warszawa 2016
Wierczyński G., Wiewiórowski W.R., Informatyka prawnicza, wyd. 4, Warszawa 2016
Zubik M., Sokolewicz W., Komentarz do art. 7 (w:) Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, t. 1, red. L. Garlicki, M. Zubik, wyd. 2. Warszawa 2016


dr Bartosz Czepil
jest politologiem i socjologiem, adiunktem w Katedrze Studiów Regionalnych Instytutu Politologii Uniwersytetu Opolskiego
nr ORCID: 0000–0003–4907–795X

Artykuł powstał w ramach badań finansowanych z grantu Sonata Narodowego Centrum Nauki (numer grantu 2015/19/D/HS5/02566).

Porównywanie rozliczalności władz na poziomie gminnym – problem pomiaru w świetle doświadczeń z badań w województwie opolskim

Rozliczalność jest jedną z centralnych zasad dobrego rządzenia, a istnienie mechanizmów rozliczalności uznaje się za warunek dobrych rządów. W artykule rozliczalność jest rozpatrywana w kontekście gminnym, a jego celem jest przedstawienie problemów związanych z pomiarem rozliczalności.
Zaproponowano również pięć obiektywnych wskaźników poziomu rozliczalności w gminie. Korzystając z doświadczeń badawczych w województwie opolskim, autor dochodzi do wniosku, że choć istnieje wiele mechanizmów rozliczalności władz gminnych, pojawia się problem zdobycia systematycznych danych, które pozwoliłyby na ilościowe różnicowanie gmin pod kątem poziomu rozliczalności. Dodatkowo pojęcie rozliczalności jest wysoce abstrakcyjne i wielowymiarowe, co stanowi kolejną trudność w poszukiwaniu jej ilościowych wskaźników. Proces rozliczalności jest trudny do kwantyfikacji, ponieważ trudno zmierzyć faktyczny wpływ danego mechanizmu rozliczalności forum. Wobec tego zaproponowane wskaźniki odzwierciedlają raczej potencjał do rozliczalności lub kulturę organizacyjną sprzyjającą rozliczalności niż rzeczywiste rozliczanie władzy lokalnej.

Słowa kluczowe: rozliczalność, jakość rządzenia, gmina

 

dr Bartosz Czepil
is a political scientist and sociologist, assistant professor at the Chair of Regional Studies of the Institute of Political Science at the University of Opole
nr ORCID: 0000–0003–4907–795X

Comparison of the accountability of authorities at municipal level – problem of measurement in the light of experience from studies in the Opole Voivodship

Accountability is one of the central principles of good governance, while the existence of accountability mechanisms is considered a precondition of good governance. The article views accountability in the municipal context, while its objective is to present the problems related to the measurement of accountability. Five objective indicators of accountability at municipal level have also been proposed. The author builds on the experience from the research conducted in the Opole Voivodship to draw the conclusion that, despite the existence of numerous mechanisms of accountability of municipal authorities, the problem appears of obtaining systematic data enabling municipalities to be quantitatively differentiated in terms of their level of accountability. Additionally, the concept of accountability is highly abstract and multidimensional, which constitutes a further obstacle in the search for its quantitative indicators. The process of holding accountable is difficult to quantify, because it is difficult to measure the real influence of the given mechanism of the accountability of a forum. Therefore, the indicators proposed refl ect the potential for accountability or the organizational culture that is conducive to accountability rather than actually holding local authorities accountable.

Keywords: accountability, quality of governance, municipality

Bibliografia:

Batko-Tołuć K., Izdebski K., Organizacje strażnicze w Polsce. Stan obecny, wyzwania i perspektywy, Instytut Spraw Publicznych, Warszawa 2012.
Borys T., Koncepcja dobrego rządzenia – istota, cechy swoiste i pomiar [w:] Dobre rządzenie w gminach małych: empiryczny wymiar nowego paradygmatu rozwoju, t. 1, red. K. Kobielska, A. Lisowska, Bydgoszcz 2014
Botero J., Ponce A., Shleifer A., Education, complaints, and accountability, „Journal of Law and Economics” 2013/4, s. 959–996
Bovens M., Analysing and assessing public accountability. A conceptual framework, European Governance Papers (EUROGOV), no. C-06–01, 2006
Bovens M., Schillemans T., Hart P., Does public accountability work? An assesment tool, „Public Administration” 2008/1, s. 225–242
Burmistrz na cenzurowanym, Fundacja Przyszłość i Rozwój, http://www.przyszlosc-rozwoj.pl/index.php?option=com_content&view=article&id=149:burmistrz-na-cenzurowanym&catid=1:aktualnoci&Itemid=5 (dostęp: 17.05.2019 r.)
Chlipała M., Zasada proporcjonalności nadzoru nad działalnością samorządu terytorialnego, „Samorząd Terytorialny” 2014/3, s. 25–33
Danielewicz M., Mazurek P., Technospołecznicy. Rozkwit mediów lokalnych, https://ngoteka.pl/handle/item/17 (dostęp: 17.05.2019 r.)
Diamond, L. Morlino, L., The quality of democracy. An overview, „Journal of Democracy” 2004/4, s. 20–31
European governance: a white paper, European Commission, COM(2001) 428, Brussels, 25.7.2001, http://europa.eu/rapid/press-release_DOC-01–10_en.htm (dostęp: 17.05.2019 r.)
Extract from the Valencia Declaration 15th Conference of European Ministers responsible for local and regional government – Strategy for Innovation and Good Governance at local level, Appendix I, Council of Europe, Valencia, 15–16 October 2007, https://rm.coe.int/1680701699 (dostęp: 17.05.2019 r.)
Filar P., Kubicki P., Lepsze zrównoważone miasto. Podsumowanie, [w:] Miasto w działaniu. Zrównoważony rozwój z perspektywy oddolnej, red. P. Filar, P. Kubicki, Instytut Obywatelski, Warszawa 2012
Gajewski S., Jakubowski A., Instytucja interpelacji w jednostkach samorządu terytorialnego, „Samorząd Terytorialny” 2012/7–8, s. 94–105
Gendźwiłł A., Swianiewicz P., Czy potrzebujemy limitu kadencji w samorządzie?, Warszawa 2017, http://www.batory.org.pl/upload/fi les/Programy%20operacyjne/Masz%20Glos/Czy-potrzebujemy-limitu-kadencji-w-samorzadzie.pdf (dostęp: 17.05.2019 r.)
Grzeszczak R., Odpowiedzialność i rozliczalność władzy wykonawczej, „Państwo i Społeczeństwo” 2011/2, s. 123–138
Jończy R., Łukaniszyn-Domaszewska K., Wpływ ludności pochodzenia niemieckiego oraz organizacji mniejszości niemieckiej na regionalny rozwój społeczno-gospodarczy, Gliwice–Opole 2014
Kaufmann D., Kraay A., Mastruzzi M., Governance Matters VI: Governance Indicators for 1996–2006, World Bank Policy Research Working Paper No. 4280, 2007, https://openknowledge.worldbank.org/handle/10986/7473 (dostęp: 17.05.2019 r.)
Klitgaard R., International cooperation against corruption,,,Finance & Development” 1998/3, s. 3–6
Kobielska K., Rozliczalność jako zasada dobrego rządzenia [w:] Dobre rządzenie w gminach małych: empiryczny wymiar nowego paradygmatu rozwoju, t. 1, red. K. Kobielska, A. Lisowska, Bydgoszcz 2014
Kobielska K., Rozliczalność realizacji polityk publicznych [w:] Standardy dobrego rządzenia w gminach małych. Teoria i praktyka, t. 2, red. K. Kobielska, A. Lisowska, Bydgoszcz 2013
Koncepcja good governance – refleksje do dyskusji, Ministerstwo Rozwoju Regionalnego, Warszawa 2008, www.cnz.eurokreator.eu/dokumenty/Koncepcja_Good_Governance.pdf (dostęp: 17.05.2019 r.)
Koppell J., Pathologies of accountability: ICANN and the Challenge of „multiple accountabilities disorder”, „Public Administration Review” 2005/1, s. 94–108
Kula G., Mierniki jakości rządzenia na szczeblu centralnym, regionalnym i lokalnym [w:] Jakość rządzenia w Polsce. Jak ją badać, monitorować i poprawiać, red. J. Wilkin, Warszawa 2013
Kurzawa A., Proceduralna strona kontroli społecznej sprawowanej przez instytucje skarg i wniosków, „Rocznik Samorządowy” 2015/4, s. 226–244
Laskowski Z., Zasady wnoszenia interpelacji i pytań przez radnych, http://www.wspolnota.org.pl/aktualnosci/aktualnosc/zasady-wnoszenia-interpelacji-i-zapytan-przez-radnych/(dostęp 17.05.2019 r.)
Machelski Z., Rozliczalność jako element jakości procesu demokratycznego w systemie instytucjonalnym III Rzeczpospolitej, „Przegląd Sejmowy” 2018/1, s. 61–87
Małecka-Łyszczek M., Wpływ koncepcji kontroli zarządczej na poprawę sprawności funkcjonowania struktur samorządu terytorialnego [w:] Sprawne państwo. Systemowe zmiany w funkcjonowaniu polskiego samorządu terytorialnego, red. M. Ćwiklicki, Kraków 2015
Markowski R., Kotnarowski M., Wenzel M., Żerkowska-Balas M., Demokratyczny Audyt Polski 2014, http://dap.swps.pl/?page_id=54 (dostęp 22.10.2018 r.)
Merkel W., Embedded and defective democracies, „Democratization”, 2004/5, s. 33–58
Mulgan R., ‘Accountability’: an ever expanding concept? „Public Administration” 2000/3, s. 555–573
O’Donnell G., Horizontal accountability in new polyarchies, „Journal of Democracy” 1998/3
Rauziński R., Szczygielski K., Współczesne problemy demografi czne śląska opolskiego, Opole 2013
Rose-Ackerman S., Korupcja i rządy. Przyczyny, skutki i drogi reform, Warszawa 2001
Schaeffer M., Local government accountability: challenges and strategies, http://www1.worldbank.org/publicsector/decentralization/March2005Seminar/1Schaeffer/Schaeffer%20icFinance,TransparencyandAccountability-3–22–2005Draftdw.doc (dostęp: 17.05.2019 r.)
Scott C., Accountability in the regulatory state, „Journal of Law and Society” 2000/1, s. 38–60
Sroka A., Rozliczalność w badaniach jakości demokracji (na przykładzie Polski i Hiszpanii), Warszawa 2014
Swianiewicz P., Klimska U., Kto rządzi gminą i jak? Lokalni liderzy polityczni w teorii i praktyce samorządów w Polsce, „Studia Regionalne i Lokalne” 2003/4, s. 15–41
Sześciło D., Nowe narzędzia dla obywateli i radnych w samorządzie, Warszawa 2018, https://www.maszglos.pl/aktualnosci/nowe-narzedzia-dla-obywateli-i-radnych-w-samorzadzie/(dostęp: 17.05.2019 r.)
Sześciło D., Polski samorząd na tle europejskim. Mocne i słabe strony, najważniejsze wyzwania, Warszawa 2016, https://www.maszglos.pl/wp-content/uploads/2016/03/Polski-samorzad-na-tle-europejskim_Dawid-Szescilo_Fundacja-im.-S.Batorego.pdf (dostęp: 17.05.2019 r.)
Wiatr J., Constitutional accountability in Poland after 1989, „East European Constitutional Review” 1996/5, s. 42–45
Wilde A., Narang S., Laberge M., Moretto L., A Users’ Guide to Measuring Local Governance, Oslo 2009, http://www.undp.org/content/undp/en/home/librarypage/democratic-governance/local_governance/a-users-guide-to-measuring-local-governance-.html (dostęp: 17.05.2019 r.)
Wojciechowski E., Podgórniak-Krzykacz A., Dolewka Z., Wojciechowski M., Samorząd terytorialny w Polsce – Raport, Łódź 2014, https://obywateledecyduja.pl/2014/12/raport_samorzad/(dostęp: 17.05.2019 r.)


dr Adam Ostapski
jest członkiem Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu.

Prawna forma działania administracji publicznej właściwa do załatwienia wniosku o przyznanie dofinansowania ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych likwidacji barier w komunikowaniu się
Glosa krytyczna do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 kwietnia 2018 r. (I GSK 303/18)

Publikacja poświęcona jest kwestii zaszeregowania informacji o sposobie rozpatrzenia wniosku o przyznanie dofinansowania ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych likwidacji barier w komunikowaniu się do określonej kategorii form działania administracji publicznej, a w szczególności dopuszczalności zastosowania w tym zakresie koncepcji domniemania formy decyzji administracyjnej.

Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26.04.2018 r., I GSK 303/18
Skład orzekający: Sędzia NSA Zofia Borowicz (przewodnicząca), Sędzia NSA Dariusz Dudra i Sędzia del. WSA Tomasz Smoleń (sprawozdawca)
Czynność informująca o sposobie rozpatrzenia wniosku o przyznanie dofinansowania ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych likwidacji barier w komunikowaniu się to decyzja administracyjna.

Słowa kluczowe: koncepcja domniemania formy decyzji administracyjnej, inna czynność z zakresu administracji publicznej, dofinansowanie likwidacji barier w komunikowaniu się

 

dr Adam Ostapski
is a member of the Self-Government Appeal Board in Wrocław and the author of numerous publications on administrative law.

Legal form of operation of public administration which is appropriate for handling an application for the award of co-financing from the funds of the State Fund for the Rehabilitation of Disabled Persons for eliminating communication barriers – critical commentary on the ruling of the Supreme Administrative Court of 26 April 2018 (I GSK 303/18)

The article is devoted to the matter of categorizing information on the method of considering an application for co-financing from the funds of the State Fund for the Rehabilitation of Disabled People for removing communication barriers into a specific category of forms of operation of public administration, in particular, the admissibility of applying the concept of presumption of the form of the administrative decision in this respect.

Keywords: concept of presumption of the form of the administrative decision, other public administration activity, co-financing of the elimination of barriers in communication

Bibliografia:

Adamiak B., Zagadnienie domniemania formy decyzji administracyjnej [w:] Podmioty administracji publicznej i prawne formy ich działania. Studia i materiały z konferencji naukowej poświęconej jubileuszowi 80-tych urodzin Profesora Eugeniusza Ochendowskiego, Toruń 2005
Bogusz M., Pojęcie aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa w rozumieniu art. 126 ust. 1 pkt 4 ustawy o NSA, „Samorząd Terytorialny” 2000/1–2
Starościak J., Prawne formy działania administracji, Warszawa 1957